Var 1 · The Coming of Guru Nanak

ਨਮਸਕਾਰੁ ਗੁਰਦੇਵ ਕੋ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਜਿਸੁ ਮੰਤ੍ਰੁ ਸੁਣਾਇਆ। ਭਵਜਲ ਵਿਚੋਂ ਕਢਿ ਕੈ ਮੁਕਤਿ ਪਦਾਰਥਿ ਮਾਹਿ ਸਮਾਇਆ। ਜਨਮ ਮਰਣ ਭਉ ਕਟਿਆ ਸੰਸਾ ਰੋਗੁ ਵਿਯੋਗੁ ਮਿਟਾਇਆ। ਸੰਸਾ ਇਹੁ ਸੰਸਾਰੁ ਹੈ ਜਨਮ ਮਰਨ ਵਿਚਿ ਦੁਖੁ ਸਵਾਇਆ। ਜਮ ਦੰਡੁ ਸਿਰੌਂ ਨ ਉਤਰੈ ਸਾਕਤਿ ਦੁਰਜਨ ਜਨਮੁ ਗਵਾਇਆ। ਚਰਨ ਗਹੇ ਗੁਰਦੇਵ ਦੇ ਸਤਿ ਸਬਦੁ ਦੇ ਮੁਕਤਿ ਕਰਾਇਆ। ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਗੁਰਪੁਰਬਿ ਕਰਿ ਨਾਮੁ ਦਾਨੁ ਇਸਨਾਨੁ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਾਇਆ। ਜੇਹਾ ਬੀਉ ਤੇਹਾ ਫਲੁ ਪਾਇਆ ॥੧॥

namasakār guradev ko sat nām jis mantr suṇāiā | bhavajal vichon kaḍh kai mukat padārath māh samāiā | janam maraṇ bhau kaṭiā sansā rog viyog miṭāiā | sansā ihu sansār hai janam maran vich dukh savāiā | jam daṇḍ siraun na utarai sākat durajan janam gavāiā | charan gahe guradev de sat sabad de mukat karāiā | bhāu bhagat gurapurab kar nām dān isanān driṛhāiā | jehā bīu tehā phal pāiā |1|

I bow to the Guru, who spoke the sacred words of the True Name into my ear. Lifting me out of the terrifying ocean, he melted me into the treasure of freedom. He cut away the fear of birth and death, and healed the sickness of doubt and separation. This world is one long worry, and coming and going brings pain heaped on pain; the rod of death never lifts from the head of the faithless and the cruel, who throw their lives away. But those who took hold of the Guru's feet — he gave them the True Word and set them free. Through loving devotion, through keeping the Guru's holy days, and through holding firm to the Name, to giving, and to clean living: as the seed is, so is the fruit you gather.

ਪ੍ਰਿਥਮੈ ਸਾਸਿ ਨ ਮਾਸ ਸਨਿ ਅੰਧ ਧੁੰਧ ਕਛੁ ਖਬਰਿ ਨ ਪਾਈ। ਰਕਤਿ ਬਿੰਦ ਕੀ ਦੇਹਿ ਰਚਿ ਪੰਚਿ ਤਤ ਕੀ ਜੜਿਤ ਜੜਾਈ। ਪਉਣ ਪਾਣੀ ਬੈਸੰਤਰੋ ਚਉਥੀ ਧਰਤੀ ਸੰਗਿ ਮਿਲਾਈ। ਪੰਚਮਿ ਵਿਚਿ ਆਕਾਸੁ ਕਰਿ ਕਰਤਾ ਛਟਮੁ ਅਦਿਸਟੁ ਸਮਾਈ। ਪੰਚ ਤਤ ਪੰਚੀਸਿ ਗੁਨਿ ਸਤ੍ਰੁ ਮਿਤ੍ਰ ਮਿਲਿ ਦੇਹਿ ਬਣਾਈ। ਖਾਣੀ ਬਾਣੀ ਚਲਿਤੁ ਕਰਿ ਆਵਾ ਗਉਣੁ ਚਰਿਤ ਦਿਖਾਈ। ਚਉਰਾਸੀਹ ਲਖ ਜੋਨਿ ਉਪਾਈ ॥੨॥

prithamai sās na mās san andh dhundh kachh khabar na pāī | rakat bind kī deh rach pañch tat kī jaṛit jaṛāī | pauṇ pāṇī baisantaro chauthī dharatī saṅg milāī | pañcham vich ākās kar karatā chhaṭam adisaṭ samāī | pañch tat pañchīs gun satr mitr mil deh baṇāī | khāṇī bāṇī chalit kar āvā gauṇ charit dikhāī | chaurāsīh lakh jon upāī |2|

In the beginning there was no breath and no flesh — only a deep, dark haze, and nothing could be known. Then out of blood and seed a body was shaped, set like a jewel with the five elements. Air, water and fire were joined, and earth was made the fourth; into the fifth, the sky, the Creator poured himself unseen as the sixth. From the five elements and their twenty-five qualities, mixing friend with foe, the body was built. Making the play of the wombs and of speech, he showed the wonder of coming and going, and brought forth eight million four hundred thousand kinds of life.

ਚਉਰਾਸੀਹ ਲਖ ਜੋਨਿ ਵਿਚਿ ਉਤਮੁ ਜਨਮੁ ਸੁ ਮਾਣਸਿ ਦੇਹੀ। ਅਖੀ ਵੇਖਣੁ ਕਰਨਿ ਸੁਣਿ ਮੁਖਿ ਸੁਭਿ ਬੋਲਣਿ ਬਚਨ ਸਨੇਹੀ। ਹਥੀ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੀ ਪੈਰੀ ਚਲਿ ਸਤਿਸੰਗਿ ਮਿਲੇਹੀ। ਕਿਰਤਿ ਵਿਰਤਿ ਕਰਿ ਧਰਮ ਦੀ ਖਟਿ ਖਵਾਲਣੁ ਕਾਰਿ ਕਰੇਹੀ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਜਨਮੁ ਸਕਾਰਥਾ ਗੁਰਬਾਣੀ ਪੜ੍ਹਿ ਸਮਝਿ ਸੁਣੇਹੀ। ਗੁਰਭਾਈ ਸੰਤੁਸਟਿ ਕਰਿ ਚਰਣਾਮ੍ਰਿਤੁ ਲੈ ਮੁਖਿ ਪਿਵੇਹੀ। ਪੈਰੀ ਪਵਣੁ ਨ ਛੋਡੀਐ ਕਲੀ ਕਾਲਿ ਰਹਰਾਸਿ ਕਰੇਹੀ। ਆਪਿ ਤਰੇ ਗੁਰਸਿਖ ਤਰੇਹੀ ॥੩॥

chaurāsīh lakh jon vich utam janam su māṇas dehī | akhī vekhaṇ karan suṇ mukh subh bolaṇ bachan sanehī | hathī kār kamāvaṇī pairī chal satisaṅg milehī | kirat virat kar dharam dī khaṭ khavālaṇ kār karehī | guramukh janam sakārathā gurabāṇī paṛh samajh suṇehī | gurabhāī santusaṭ kar charaṇāmrit lai mukh pivehī | pairī pavaṇ na chhoḍīai kalī kāl raharās karehī | āp tare gurasikh tarehī |3|

Of all those eight million four hundred thousand kinds of life, the human body is the highest. Eyes to see, ears to hear, a mouth to speak sweet and loving words; hands to do honest work, feet to walk to the company of the holy. Earning an honest living and sharing it is the way of right living. Blessed is the birth of the one who turns toward the Guru, who reads, understands and listens to Gurbani, who gladdens those who walk beside him, and drinks in humility the water that washed the Guru's feet. Never let that humility go — in this dark age, make it your daily practice. Such a Sikh of the Guru crosses over, and carries others across as well.

ਓਅੰਕਾਰੁ ਆਕਾਰੁ ਕਰਿ ਏਕ ਕਵਾਉ ਪਸਾਉ ਪਸਾਰਾ। ਪੰਜ ਤਤ ਪਰਵਾਣੁ ਕਰਿ ਘਟਿ ਘਟਿ ਅੰਦਰਿ ਤ੍ਰਿਭਵਣੁ ਸਾਰਾ। ਕਾਦਰੁ ਕਿਨੇ ਨ ਲਖਿਆ ਕੁਦਰਤਿ ਸਾਜਿ ਕੀਆ ਅਵਤਾਰਾ। ਇਕ ਦੂ ਕੁਦਰਤਿ ਲਖ ਕਰਿ ਲਖ ਬਿਅੰਤ ਅਸੰਖ ਅਪਾਰਾ। ਰੋਮਿ ਰੋਮਿ ਵਿਚਿ ਰਖਿਓਨਿ ਕਰਿ ਬ੍ਰਹਮੰਡਿ ਕਰੋੜਿ ਸੁਮਾਰਾ। ਇਕਸਿ ਇਕਸਿ ਬ੍ਰਹਮੰਡਿ ਵਿਚ ਦਸਿ ਦਸਿ ਕਰਿ ਅਵਤਾਰ ਉਤਾਰਾ। ਕੇਤੇ ਬੇਦਿ ਬਿਆਸ ਕਰਿ ਕਈ ਕਤੇਬ ਮੁਹੰਮਦ ਯਾਰਾ। ਕੁਦਰਤਿ ਇਕੁ ਏਤਾ ਪਾਸਾਰਾ ॥੪॥

oaṅkār ākār kar ek kavāu pasāu pasārā | pañj tat paravāṇ kar ghaṭ ghaṭ andar tribhavaṇ sārā | kādar kine na lakhiā kudarat sāj kīā avatārā | ik dū kudarat lakh kar lakh biant asaṅkh apārā | rom rom vich rakhion kar brahamaṇḍ karoṛ sumārā | ikas ikas brahamaṇḍ vich das das kar avatār utārā | kete bed biās kar kaī kateb muhammad yārā | kudarat ik etā pāsārā |4|

The One made form out of the formless: with a single Word, the whole expanse spread out. Shaping the five elements, he placed the three worlds inside every single heart. No one has grasped the Maker; by his own power he shaped this play of creation. From one he made a hundred thousand wonders, and out of those, more than counting and past all measure. In every pore of his skin he holds millions of universes, and into each single universe he comes down again and again, in form after form. Sages like Vyasa, more than can be counted, put the Vedas together, and many wrote the scriptures of Muhammad's faith — such is the vast reach of the one Creator's power.

ਚਾਰਿ ਜੁਗਿ ਕਰਿ ਥਾਪਨਾ ਸਤਿਜੁਗ ਤ੍ਰੇਤਾ ਦੁਆਪਰੁ ਸਾਜੇ। ਚਉਥਾ ਕਲਿਜੁਗੁ ਥਾਪਿਆ ਚਾਰਿ ਵਰਨਿ ਚਾਰੋਂ ਕੇ ਰਾਜੇ। ਬ੍ਰਹਮਣਿ ਛਤ੍ਰੀ ਵੈਿਸ ਸੂਦ੍ਰਿ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਏਕੋ ਵਰਨ ਬਿਰਾਜੇ। ਸਤਿਜੁਗਿ ਹੰਸ ਅਉਤਾਰੁ ਧਰਿ ਸੋਹੰ ਬ੍ਰਹਮੁ ਨ ਦੂਜਾ ਪਾਜੇ। ਏਕੋ ਬ੍ਰਹਮੁ ਵਖਾਣੀਐ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਤੇ ਬੇਮੁਹਤਾਜੇ। ਕਰਨਿ ਤਪਸਿਆ ਬਨਿ ਵਿਖੈ ਵਖਤੁ ਗੁਜਾਰਨਿ ਪਿੰਨੀ ਸਾਗੇ। ਲਖਿ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਆਰਜਾ ਕੋਠੇ ਕੋਟਿ ਨ ਮੰਦਰਿ ਸਾਜੇ। ਇਕ ਬਿਨਸੈ ਇਕ ਅਸਥਿਰੁ ਗਾਜੇ ॥੫॥

chār jug kar thāpanā satijug tretā duāpar sāje | chauthā kalijug thāpiā chār varan chāron ke rāje | brahamaṇ chhatrī vais sūdr jug jug eko varan birāje | satijug hans autār dhar sohan braham na dūjā pāje | eko braham vakhāṇīai moh māiā te bemuhatāje | karan tapasiā ban vikhai vakhat gujāran pinnī sāge | lakh varhiān dī ārajā koṭhe koṭ na mandar sāje | ik binasai ik asathir gāje |5|

He set up the four ages — first the age of truth, then the second and the third. The fourth he named the dark age, and to each of the four peoples he gave a turn to rule. Priests, warriors, traders and workers — in each age one of the four held the highest place. In the first age the swan was the ideal, the bird that sips the milk and leaves the water: 'I am That, the One,' with no second raised beside him. Only the One was spoken of, free of the tangle of clinging and illusion. People did long penance in the forest, living their days on roots and leaves; they lived a hundred thousand years, and built no great houses or forts. One thing passes away, and another stands firm and shines on.

ਤ੍ਰੇਤੇ ਛਤ੍ਰੀ ਰੂਪ ਧਰਿ ਸੂਰਜ ਬੰਸੀ ਵਡਿ ਅਵਤਾਰਾ। ਨਉ ਹਿਸੇ ਗਈ ਆਰਜਾ ਮਾਇਆ ਮੋਹੁ ਅਹੰਕਾਰੁ ਪਸਾਰਾ। ਦੁਆਪੁਰਿ ਜਾਦਵ ਵੰਸ ਕਰਿ ਜੁਗਿ ਜੁਗਿ ਅਉਧ ਘਟੈ ਆਚਾਰਾ। ਰਿਗ ਬੇਦ ਮਹਿ ਬ੍ਰਹਮ ਕ੍ਰਿਤਿ ਪੂਰਬ ਮੁਖਿ ਸੁਭ ਕਰਮ ਬਿਚਾਰਾ। ਖਤ੍ਰੀ ਥਾਪੇ ਜੁਜਰੁ ਵੇਦਿ ਦਖਣ ਮੁਖਿ ਬਹੁ ਦਾਨ ਦਾਤਾਰਾ। ਵੈਸੋਂ ਥਾਪਿਆ ਸਿਆਮ ਵੇਦੁ ਪਛਮੁ ਮੁਖਿ ਕਰਿ ਸੀਸੁ ਨਿਵਾਰਾ। ਰਿਗਿ ਨੀਲੰਬਰਿ ਜੁਜਰ ਪੀਤ ਸ੍ਵੇਤੰਬਰਿ ਕਰਿ ਸਿਆਮ ਸੁਧਾਰਾ। ਤ੍ਰਿਹੁ ਜੁਗੀ ਤ੍ਰੈ ਧਰਮ ਉਚਾਰਾ ॥੬॥

trete chhatrī rūp dhar sūraj bansī vaḍ avatārā | nau hise gaī ārajā māiā mohu ahaṅkār pasārā | duāpur jādav vans kar jug jug audh ghaṭai āchārā | rig bed mah braham krit pūrab mukh subh karam bichārā | khatrī thāpe jujar ved dakhaṇ mukh bahu dān dātārā | vaison thāpiā siām ved pachham mukh kar sīs nivārā | rig nīlambar jujar pīt svetambar kar siām sudhārā | trihu jugī trai dharam uchārā |6|

In the second age the warrior form arose, the great kings of the sun line. But by now life had shrunk to nine parts of its span, and clinging, illusion and pride spread wide. In the third age came the Yadav line, and age by age both lifespan and conduct fell away. The Rig Veda held the pure deeds of the east; the warriors were founded on the Yajur Veda, with much giving of gifts in the south. The Sam Veda was set for the trading folk of the west, who bowed their heads low. So across three ages three ways of right living were declared, each dressed in its own colour.

ਕਲਿਜੁਗੁ ਚਉਥਾ ਥਾਪਿਆ ਸੂਦ੍ਰ ਬਿਰਤਿ ਜਗ ਮਹਿ ਵਰਤਾਈ। ਕਰਮ ਸੁ ਰਿਗਿ ਜੁਜਰ ਸਿਆਮ ਕੇ ਕਰੇ ਜਗਤੁ ਰਿਦਿ ਬਹੁ ਸੁਕਚਾਈ। ਮਾਇਆ ਮੋਹੀ ਮੇਦਨੀ ਕਲਿ ਕਲਿਵਾਲੀ ਸਭਿ ਭਰਮਾਈ। ਉਠੀ ਗਿਲਾਨਿ ਜਗਤ੍ਰਿ ਵਿਚਿ ਹਉਮੈ ਅੰਦਰਿ ਜਲੈ ਲੁਕਾਈ। ਕੋਇ ਨਾ ਕਿਸੈ ਪੂਜਦਾ ਊਚ ਨੀਚ ਸਭਿ ਗਤਿ ਬਿਸਰਾਈ। ਭਏ ਬਿਅਦਲੀ ਪਾਤਸਾਹ ਕਲਿ ਕਾਤੀ ਉਮਰਾਇ ਕਸਾਈ। ਰਹਿਆ ਤਪਾਵਸੁ ਤ੍ਰਿਹੁ ਜੁਗੀ ਚਉਥੇ ਜੁਗਿ ਜੋ ਦੇਇ ਸੁ ਪਾਈ। ਕਰਮ ਭ੍ਰਿਸਟਿ ਸਭਿ ਭਈ ਲੋਕਾਈ ॥੭॥

kalijug chauthā thāpiā sūdr birat jag mah varatāī | karam su rig jujar siām ke kare jagat rid bahu sukachāī | māiā mohī medanī kal kalivālī sabh bharamāī | uṭhī gilān jagatr vich haumai andar jalai lukāī | koi nā kisai pūjadā ūch nīch sabh gat bisarāī | bhae biadalī pātasāh kal kātī umarāi kasāī | rahiā tapāvas trihu jugī chauthe jug jo dei su pāī | karam bhrisaṭ sabh bhaī lokāī |7|

The fourth age, the dark age, was set in place, and the way of service spread through the world. People's deeds mixed together the paths of the three earlier ages, and hearts grew full of hesitation. The earth was lost in illusion, and the whole world of the dark age wandered astray. Disgust and quarrelling rose up everywhere, and people burned in a pride they kept hidden. No one honoured anyone; high and low alike forgot the way of grace. Kings became unjust, the age itself a knife, and the nobles butchers. Justice had stood through three ages; in the fourth, what a person gives is what they get. And so the whole world's doing was spoiled.

ਚਹੁਂ ਬੇਦਾਂ ਕੇ ਧਰਮ ਮਥਿ ਖਟਿ ਸਾਸਤ੍ਰ ਕਥਿ ਰਿਖਿ ਸੁਣਾਵੈ। ਬ੍ਰਹਮਾਦਿਕ ਸਨਕਾਦਿਕਾ ਜਿਉ ਤਿਹਿ ਕਹਾ ਤਿਵੈ ਜਗੁ ਗਾਵੈ। ਗਾਵਨਿ ਪੜਨਿ ਬਿਚਾਰਿ ਬਹੁ ਕੋਟਿ ਮਧੇ ਵਿਰਲਾ ਗਤਿ ਪਾਵੈ। ਇਹਿ ਅਚਰਜੁ ਮਨ ਆਵਦੀ ਪੜਤਿ ਗੁਣਤਿ ਕਛੁ ਭੇਦੁ ਨ ਪਾਵੈ। ਜੁਗ ਜੁਗ ਇਕੋ ਵਰਨ ਹੈ ਕਲਿਜੁਗਿ ਕਿਉ ਬਹੁਤੇ ਦਿਖਲਾਵੈ। ਜੰਦ੍ਰੇ ਵਜੇ ਤ੍ਰਿਹੁ ਜੁਗੀ ਕਥਿ ਪੜ੍ਹਿ ਰਹੈ ਭਰਮੁ ਨਹਿ ਜਾਵੈ। ਜਿਉ ਕਰਿ ਕਥਿਆ ਚਾਰਿ ਬੇਦਿ ਖਟਿ ਸਾਸਤ੍ਰਿ ਸੰਗਿ ਸਾਖ ਸੁਣਾਵੈ। ਆਪੋ ਆਪਣੇ ਮਤ ਸਭਿ ਗਾਵੈ ॥੮॥

chahun bedān ke dharam math khaṭ sāsatr kath rikh suṇāvai | brahamādik sanakādikā jiu tih kahā tivai jag gāvai | gāvan paṛan bichār bahu koṭ madhe viralā gat pāvai | ih acharaj man āvadī paṛat guṇat kachh bhed na pāvai | jug jug iko varan hai kalijug kiu bahute dikhalāvai | jandre vaje trihu jugī kath paṛh rahai bharam nah jāvai | jiu kar kathiā chār bed khaṭ sāsatr saṅg sākh suṇāvai | āpo āpaṇe mat sabh gāvai |8|

Churning the right living of the four Vedas, the sages spoke out the six schools of philosophy. As Brahma and the sages of old had said it, so the world sang it. Many recite and think deeply, and yet out of millions hardly one is set free. This wonder rises in the mind: for all their reading and reckoning, they find no real secret. Through every age there was truly one path — so why in the dark age are so many shown? For three ages the locks stayed shut, and for all the reciting and reading, doubt would not go. As the four Vedas were spoken, so the six schools give their witness — and each one sings only its own teaching.

ਗੋਤਮਿ ਤਪੇ ਬਿਚਾਰਿ ਕੈ ਰਿਗਿ ਵੇਦ ਕੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ। ਨਿਆਇ ਸਾਸਤ੍ਰਿ ਕੌ ਮਥਿ ਕਰਿ ਸਭਿ ਬਿਧਿ ਕਰਤੇ ਹਥਿ ਜਣਾਈ। ਸਭ ਕਛੁ ਕਰਤੇ ਵਸਿ ਹੈ ਹੋਰਿ ਬਾਤਿ ਵਿਚਿ ਚਲੇ ਨ ਕਾਈ। ਦੁਹੀ ਸਿਰੀ ਕਰਤਾਰੁ ਹੈ ਆਪਿ ਨਿਆਰਾ ਕਰਿ ਦਿਖਲਾਈ। ਕਰਤਾ ਕਿਨੈ ਨ ਦੇਖਿਆ ਕੁਦਰਤਿ ਅੰਦਰਿ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਈ। ਸੋਹੰ ਬ੍ਰਹਮੁ ਛਪਾਇ ਕੈ ਪੜਦਾ ਭਰਮੁ ਕਰਤਾਰੁ ਸੁਣਾਈ। ਰਿਗਿ ਕਹੈ ਸੁਣਿ ਗੁਰਮੁਖਹੁ ਆਪੇ ਆਪਿ ਨ ਦੂਜੀ ਰਾਈ। ਸਤਿਗੁਰ ਬਿਨਾ ਨ ਸੋਝੀ ਪਾਈ ॥੯॥

gotam tape bichār kai rig ved kī kathā suṇāī | niāi sāsatr kau math kar sabh bidh karate hath jaṇāī | sabh kachh karate vas hai hor bāt vich chale na kāī | duhī sirī karatār hai āp niārā kar dikhalāī | karatā kinai na dekhiā kudarat andar bharam bhulāī | sohan braham chhapāi kai paṛadā bharam karatār suṇāī | rig kahai suṇ guramukhahu āpe āp na dūjī rāī | satigur binā na sojhī pāī |9|

Gautam the ascetic thought it through and told the teaching of the Rig Veda. Churning the school of Nyaya, he showed that every working of the world lies in the Maker's hand. Everything is under the Creator's will, and nothing moves outside of it. At both ends the Creator alone stands, and yet he keeps himself completely apart. No one has ever seen the Maker, and inside his creation people wander lost in doubt. 'I am That' — he covered the truth over, and let the very curtain of doubt announce the Creator. The Rig Veda says: listen, Gurmukhs — he alone is himself, and not a hair's breadth of him is second. But without the True Guru this understanding never dawns.

ਫਿਰਿ ਜੈਮਨਿ ਰਿਖੁ ਬੋਲਿਆ ਜੁਜਰ ਵੇਦਿ ਮਥਿ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵੈ। ਕਰਮਾ ਉਤੇ ਨਿਬੜੈ ਦੇਹੀ ਮਧਿ ਕਰੇ ਸੋ ਪਾਵੈ। ਥਾਪਸਿ ਕਰਮ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚਿ ਕਰਮ ਵਾਸ ਕਰਿ ਆਵੈ ਜਾਵੈ। ਸਹਸਾ ਮਨਹੁ ਨ ਚੁਕਈ ਕਰਮਾਂ ਅੰਦਰਿ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਵੈ। ਕਰਮਿ ਵਰਤਣਿ ਜਗਤਿ ਕੀ ਇਕੋ ਮਾਇਆ ਬ੍ਰਹਮ ਕਹਾਵੈ। ਜੁਜਰਿ ਵੇਦਿ ਕੋ ਮਥਨਿ ਕਰਿ ਤਤ ਬ੍ਰਹਮੁ ਵਿਚਿ ਭਰਮੁ ਮਿਲਾਵੈ। ਕਰਮ ਦ੍ਰਿੜਾਇ ਜਗਤ ਵਿਚਿ ਕਰਮ ਬੰਧਿ ਕਰਿ ਆਵੈ ਜਾਵੈ। ਸਤਿਗੁਰ ਬਿਨਾ ਨ ਸਹਸਾ ਜਾਵੈ ॥੧੦॥

phir jaiman rikh boliā jujar ved math kathā suṇāvai | karamā ute nibaṛai dehī madh kare so pāvai | thāpas karam sansār vich karam vās kar āvai jāvai | sahasā manahu na chukaī karamān andar bharam bhulāvai | karam varataṇ jagat kī iko māiā braham kahāvai | jujar ved ko mathan kar tat braham vich bharam milāvai | karam driṛāi jagat vich karam bandh kar āvai jāvai | satigur binā na sahasā jāvai |10|

Then the sage Jaimini spoke, churning the Yajur Veda to tell its teaching. Everything is settled by deeds: what the body does, that it harvests. He founded action in the world — tied to their deeds, people come and go. Doubt never leaves the mind; caught in their own deeds, they wander confused. He made action the whole business of the world, and called illusion and God one and the same. Churning the Yajur Veda, he mixed doubt into the pure truth of God. Fixing deeds firmly in the world — tied to deeds, one comes and goes. Without the True Guru, this hesitation never ends.

ਸਿਆਮ ਵੇਦ ਕਉ ਸੋਧਿ ਕਰਿ ਮਥਿ ਵੇਦਾਂਤੁ ਬਿਆਸਿ ਸੁਣਾਇਆ। ਕਥਨੀ ਬਦਨੀ ਬਾਹਰਾ ਆਪੇ ਅਪਣਾ ਬ੍ਰਹਮੁ ਜਣਾਇਆ। ਨਦਰੀ ਕਿਸੈ ਨ ਲਿਆਵਈ ਹਉਮੈ ਅੰਦਰਿ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਇਆ। ਆਪੁ ਪੁਜਾਇ ਜਗਤ ਵਿਚਿ ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਦਾ ਮਰਮੁ ਨ ਪਾਇਆ। ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਨ ਆਵੀ ਵੇਦਿ ਮਥਿ ਅਗਨੀ ਅੰਦਰਿ ਤਪਤਿ ਤਪਾਇਆ। ਮਾਇਆ ਡੰਡ ਨ ਉਤਰੇ ਜਮ ਡੰਡੈ ਬਹੁ ਦੁਖਿ ਰੂਆਇਆ। ਨਾਰਦਿ ਮੁਨਿ ਉਪਦੇਸਿਆ ਮਥਿ ਭਾਗਵਤ ਗੁਨਿ ਗੀਤ ਕਰਾਇਆ। ਬਿਨੁ ਸਰਨੀ ਨਹਿਂ ਕੋਇ ਤਰਾਇਆ ॥੧੧॥

siām ved kau sodh kar math vedānt biās suṇāiā | kathanī badanī bāharā āpe apaṇā braham jaṇāiā | nadarī kisai na liāvaī haumai andar bharam bhulāiā | āp pujāi jagat vich bhāu bhagat dā maram na pāiā | tripat na āvī ved math aganī andar tapat tapāiā | māiā ḍaṇḍ na utare jam ḍaṇḍai bahu dukh rūāiā | nārad mun upadesiā math bhāgavat gun gīt karāiā | bin saranī nahn koi tarāiā |11|

Refining the Sam Veda, Vyasa churned it and spoke the Vedanta. Past all mere talk, he made known his own inner truth of God. Yet he brought no one else into his seeing; lost in pride, he wandered in doubt. Making the world worship the self, he never found the secret of loving devotion. Churning the Veda brought him no contentment; it only burned in the fire of its own heat. The debt of illusion was not cleared, and the rod of death made it weep in great pain. Then the sage Narad taught him, churning the Bhagavat into songs of praise. For without taking shelter, no one is carried across.

ਦੁਆਪਰਿ ਜੁਗਿ ਬੀਤਤ ਭਏ ਕਲਜੁਗਿ ਕੇ ਸਿਰਿ ਛਤ੍ਰ ਫਿਰਾਈ। ਵੇਦ ਅਥਰਵਣਿ ਥਾਪਿਆ ਉਤਰਿ ਮੁਖਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਗੁਨ ਗਾਈ। ਕਪਲ ਰਿਖੀਸੁਰਿ ਸਾਂਖਿ ਮਥਿ ਅਥਰਵਣਿ ਵੇਦ ਕੀ ਰਿਚਾ ਸੁਣਾਈ। ਗਿਆਨ ਮਹਾ ਰਸ ਪੀਅ ਕੈ ਸਿਮਰੇ ਨਿਤ ਅਨਿਤ ਨਿਆਈ। ਗਿਆਨ ਬਿਨਾ ਨਹਿ ਪਾਈਐ ਜੋ ਕੋਈ ਕੋਟਿ ਜਤਨਿ ਕਰਿ ਧਾਈ। ਕਰਮਿ ਜੋਗ ਦੇਹੀ ਕਰੇ ਸੋ ਅਨਿਤ ਖਿਨ ਟਿਕੇ ਨ ਰਾਈ। ਗਿਆਨੁ ਮਤੇ ਸੁਖੁ ਊਪਜੈ ਜਨਮ ਮਰਨ ਕਾ ਭਰਮੁ ਚੁਕਾਈ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਗਿਆਨੀ ਸਹਜਿ ਸਮਾਈ ॥੧੨॥

duāpar jug bītat bhae kalajug ke sir chhatr phirāī | ved atharavaṇ thāpiā utar mukh guramukh gun gāī | kapal rikhīsur sāṅkh math atharavaṇ ved kī richā suṇāī | giān mahā ras pīa kai simare nit anit niāī | giān binā nah pāīai jo koī koṭ jatan kar dhāī | karam jog dehī kare so anit khin ṭike na rāī | giān mate sukh ūpajai janam maran kā bharam chukāī | guramukh giānī sahaj samāī |12|

As the third age passed, the crown was set on the head of the dark age. The Atharva Veda was established, facing north, where the Gurmukh sings his praises. The great sage Kapila churned Sankhya and spoke the hymns of the Atharva Veda. Drinking the great nectar of knowledge, he told apart what lasts forever from what passes away. Without this knowing it is not found, though you run after it with a million efforts. Whatever the body does by mere ritual is passing — it does not stay even a moment. But when the mind ripens in wisdom, peace wells up, and the fear of birth and death is driven off. The Gurmukh who knows melts into calm ease.

ਬੇਦ ਅਥਰਬਨੁ ਮਥਨਿ ਕਰਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਬਾਸੇਖਿਕ ਗੁਨ ਗਾਵੈ। ਜੇਹਾ ਬੀਜੈ ਸੋ ਲੁਣੈ ਸਮੇ ਬਿਨਾ ਫਲੁ ਹਥਿ ਨ ਆਵੈ। ਹੁਕਮੈ ਅੰਦਰਿ ਸਭੁ ਕੋ ਮੰਨੈ ਹੁਕਮੁ ਸੋ ਸਹਜਿ ਸਮਾਵੈ। ਆਪੋ ਕਛੂ ਨ ਹੋਵਈ ਬੁਰਾ ਭਲਾ ਨਹਿ ਮੰਨਿ ਵਸਾਵੈ। ਜੈਸਾ ਕਰਿ ਤੈਸਾ ਲਹੈ ਰਿਖਿ ਕਣਾਦਿਕ ਭਾਖਿ ਸੁਣਾਵੈ। ਸਤਿਜੁਗਿ ਕਾ ਅਨਿਆਇ ਸੁਣਿ ਇਕ ਫੇੜੇ ਸਭੁ ਜਗਤ ਮਰਾਵੈ। ਤ੍ਰੇਤੇ ਨਗਰੀ ਪੀੜੀਐ ਦੁਆਪਰਿ ਵੰਸੁ ਕੁਵੰਸ ਕੁਹਾਵੈ। ਕਲਿਜੁਗ ਜੋ ਫੇੜੇ ਸੋ ਪਾਵੈ ॥੧੩॥

bed atharaban mathan kar guramukh bāsekhik gun gāvai | jehā bījai so luṇai same binā phal hath na āvai | hukamai andar sabh ko mannai hukam so sahaj samāvai | āpo kachhū na hovaī burā bhalā nah mann vasāvai | jaisā kar taisā lahai rikh kaṇādik bhākh suṇāvai | satijug kā aniāi suṇ ik pheṛe sabh jagat marāvai | trete nagarī pīṛīai duāpar vans kuvans kuhāvai | kalijug jo pheṛe so pāvai |13|

Churning the Atharva Veda, the Gurmukh sings the qualities of the Vaisheshika school. As you plant, so you harvest; without the right season the fruit does not come to hand. All are under the Command, and whoever accepts that Command melts into calm ease. Nothing happens by our own doing, so do not set down good or bad in the mind as your own. As one acts, so one receives — this is what the sage Kanad declared. Hear how the ages differed: in the first, one person's wrong made the whole world suffer; in the second, a city was ground down; in the third, a whole clan was destroyed for one bad deed. But in the dark age, whoever does a wrong bears its fruit alone.

ਸੇਖਨਾਗ ਪਾਤੰਜਲ ਮਥਿਆ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਾਸਤ੍ਰ ਨਾਗਿ ਸੁਣਾਈ। ਵੇਦ ਅਥਰਵਣ ਬੋਲਿਆ ਜੋਗ ਬਿਨਾ ਨਹਿ ਭਰਮੁ ਚੁਕਾਈ। ਜਿਉ ਕਰਿ ਮੈਲੀ ਆਰਸੀ ਸਿਕਲ ਬਿਨਾ ਨਹਿ ਮੁਖਿ ਦਿਖਾਈ। ਜੋਗੁ ਪਦਾਰਥ ਨਿਰਮਲਾ ਅਨਹਦ ਧੁਨਿ ਅੰਦਰਿ ਲਿਵ ਲਾਈ। ਅਸਟ ਦਸਾ ਸਿਧਿ ਨਉ ਨਿਧੀ ਗੁਰਮੁਖਿ ਜੋਗੀ ਚਰਨ ਲਗਾਈ। ਤ੍ਰਿਹੁ ਜੁਗਾਂ ਕੀ ਬਾਸਨਾ ਕਲਿਜੁਗ ਵਿਚਿ ਪਾਤੰਜਲਿ ਪਾਈ। ਹਥੋ ਹਥੀ ਪਾਈਐ ਭਗਤਿ ਜੋਗ ਕੀ ਪੂਰ ਕਮਾਈ। ਨਾਮ ਦਾਨੁ ਇਸਨਾਨੁ ਸੁਭਾਈ ॥੧੪॥

sekhanāg pātañjal mathiā guramukh sāsatr nāg suṇāī | ved atharavaṇ boliā jog binā nah bharam chukāī | jiu kar mailī ārasī sikal binā nah mukh dikhāī | jog padārath niramalā anahad dhun andar liv lāī | asaṭ dasā sidh nau nidhī guramukh jogī charan lagāī | trihu jugān kī bāsanā kalijug vich pātañjal pāī | hatho hathī pāīai bhagat jog kī pūr kamāī | nām dān isanān subhāī |14|

Churning the lore of Shesh, the great serpent, Patanjali spoke the Gurmukh's science of yoga. The Atharva Veda declared: without yoga, doubt is not cleared. Just as a dirty mirror shows no face until it is polished, so the treasure of yoga is spotless — the mind fixed on the melody that sounds inside with no one playing it. The eighteen miracle powers and the nine treasures fall at the feet of the Gurmukh yogi. The longing of three ages Patanjali brought into the dark age. It is handed on from one person to the next — the whole practice of devotion within yoga: the Name, giving, and clean living, held in loving ease.

ਜੁਗਿ ਜੁਗਿ ਮੇਰੁ ਸਰੀਰ ਕਾ ਬਾਸਨਾ ਬਧਾ ਆਵੈ ਜਾਵੈ। ਫਿਰਿ ਫਿਰਿ ਫੇਰਿ ਵਟਾਈਐ ਗਿਆਨੀ ਹੋਇ ਮਰਮੁ ਕਉ ਪਾਵੈ। ਸਤਿਜੁਗਿ ਦੂਜਾ ਭਰਮੁ ਕਰਿ ਤ੍ਰੇਤੇ ਵਿਚਿ ਜੋਨੀ ਫਿਰਿ ਆਵੈ। ਤ੍ਰੇਤੇ ਕਰਮਾਂ ਬਾਂਧਤੇ ਦੁਆਪਰਿ ਫਿਰਿ ਅਵਤਾਰ ਕਰਾਵੈ। ਦੁਆਪਰਿ ਮਮਤਾ ਅਹੰ ਕਰਿ ਹਉਮੈ ਅੰਦਰਿ ਗਰਬਿ ਗਲਾਵੈ। ਤ੍ਰਿਹੁ ਜੁਗਾਂ ਕੇ ਕਰਮ ਕਰਿ ਜਨਮ ਮਰਨ ਸੰਸਾ ਨ ਚੁਕਾਵੈ। ਫਿਰਿ ਕਲਿਜੁਗ ਅੰਦਰਿ ਦੇਹਿ ਧਰਿ ਕਰਮਾਂ ਅੰਦਰਿ ਫੇਰਿ ਫਸਾਵੈ। ਅਉਸਰੁ ਚੁਕਾ ਹਥ ਨ ਆਵੈ ॥੧੫॥

jug jug mer sarīr kā bāsanā badhā āvai jāvai | phir phir pher vaṭāīai giānī hoi maram kau pāvai | satijug dūjā bharam kar trete vich jonī phir āvai | trete karamān bāndhate duāpar phir avatār karāvai | duāpar mamatā ahan kar haumai andar garab galāvai | trihu jugān ke karam kar janam maran sansā na chukāvai | phir kalijug andar deh dhar karamān andar pher phasāvai | ausar chukā hath na āvai |15|

Age after age the body's mountain of wanting drives the soul to come and go. Turned round and round again, only the one who grows wise grasps the secret. In the first age it wandered seeing two where there is One; in the second it fell back into the wombs. In the third it was tied by its deeds, and in the fourth it takes a body again. In the second age, through 'mine' and 'I', a person is eaten up by pride. Doing the deeds of three ages, the worry of birth and death is never driven off. Then in the dark age, taking a body, one is trapped once more in the coils of action. The moment once lost never comes back to hand.

ਕਲਿਜੁਗ ਕੀ ਸੁਣ ਸਾਧਨਾ ਕਰਮ ਕਿਰਤਿ ਕੀ ਚਲੈ ਨਾ ਕਾਈ। ਬਿਨਾ ਭਜਨ ਭਗਵਾਨ ਕੇ ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਬਿਨੁ ਠਉੜਿ ਨਾ ਪਾਈ। ਲਹੇ ਕਮਾਣਾ ਏਤ ਜੁਗਿ ਪਿਛਲੀ ਜੁਗੀਂ ਕਰੀ ਕਮਾਈ। ਪਾਇਆ ਮਾਨਸ ਦੇਹਿ ਕਉ ਐਥੌ ਚੁਕਿਆ ਠੌਰ ਨ ਠਾਈ। ਕਲਿਜੁਗਿ ਕੇ ਉਪਕਾਰਿ ਸੁਣਿ ਜੈਸੇ ਬੇਦ ਅਥਰਵਣ ਗਾਈ। ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਪਰਵਾਨ ਹੈ ਜਗ ਹੋਮ ਗੁਰਪੁਰਬਿ ਕਮਾਈ। ਕਰਿ ਕੇ ਨੀਚ ਸਦਾਵਣਾ ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੁ ਲੇਖੈ ਅੰਦਰਿ ਪਾਈ। ਕਲਿਜੁਗਿ ਨਾਵੈ ਕੀ ਵਡਿਆਈ ॥੧੬॥

kalijug kī suṇ sādhanā karam kirat kī chalai nā kāī | binā bhajan bhagavān ke bhāu bhagat bin ṭhauṛ nā pāī | lahe kamāṇā et jug pichhalī jugīn karī kamāī | pāiā mānas deh kau aithau chukiā ṭhaur na ṭhāī | kalijug ke upakār suṇ jaise bed atharavaṇ gāī | bhāu bhagat paravān hai jag hom gurapurab kamāī | kar ke nīch sadāvaṇā tān prabh lekhai andar pāī | kalijug nāvai kī vaḍiāī |16|

Listen to the discipline of the dark age: bare ritual and works carry no weight here. Without singing the Beloved's praise, without loving devotion, no resting-place is found. In this age you gather the harvest of what was sown in the ages before. Having been given a human body, whoever slips from here finds nowhere to stand. Hear the grace of the dark age, as the Atharva Veda sang it: loving devotion is what is accepted — and the keeping of the Guru's days is itself the offering and the sacred fire of this age. When a person learns to call himself lowly, then God takes him into his account. In the dark age, the greatness lies in the Name.

ਜੁਗਿ ਗਰਦੀ ਜਬ ਹੋਵਹੇ ਉਲਟੇ ਜੁਗੁ ਕਿਆ ਹੋਇ ਵਰਤਾਰਾ। ਉਠੇ ਗਿਲਾਨਿ ਜਗਤਿ ਵਿਚਿ ਵਰਤੇ ਪਾਪ ਭ੍ਰਿਸਟਿ ਸੰਸਾਰਾ। ਵਰਨਾਵਰਨ ਨਾ ਭਾਵਨੀ ਖਹਿ ਖਹਿ ਜਲਨ ਬਾਂਸ ਅੰਗਿਆਰਾ। ਨਿੰਦਿਆ ਚਲੇ ਵੇਦ ਕੀ ਸਮਝਨਿ ਨਹਿ ਅਗਿਆਨਿ ਗੁਬਾਰਾ। ਬੇਦ ਗਿਰੰਥ ਗੁਰ ਹਟਿ ਹੈ ਜਿਸੁ ਲਗਿ ਭਵਜਲ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰਾ। ਸਤਿਗੁਰ ਬਾਝੁ ਨ ਬੁਝੀਐ ਜਿਚਰੁ ਧਰੇ ਨ ਪ੍ਰਭੁ ਅਵਤਾਰਾ। ਗੁਰ ਪਰਮੇਸਰੁ ਇਕੁ ਹੈ ਸਚਾ ਸਾਹੁ ਜਗਤੁ ਬਣਜਾਰਾ। ਚੜੈ ਸੂਰ ਮਿਟਿ ਜਾਇ ਅੰਧਾਰਾ ॥੧੭॥

jug garadī jab hovahe ulaṭe jug kiā hoi varatārā | uṭhe gilān jagat vich varate pāp bhrisaṭ sansārā | varanāvaran nā bhāvanī khah khah jalan bāns aṅgiārā | nindiā chale ved kī samajhan nah agiān gubārā | bed giranth gur haṭ hai jis lag bhavajal pār utārā | satigur bājh na bujhīai jichar dhare na prabh avatārā | gur paramesar ik hai sachā sāhu jagat baṇajārā | chaṛai sūr miṭ jāi andhārā |17|

When the age turns in on itself, what a strange, upside-down world it becomes. Disgust rises everywhere, and sin and rot fill the world. Caste and no-caste cannot bear each other, rubbing together like bamboo that bursts into flame. The Veda is slandered and no one understands — such is the darkness of not knowing. Yet the Veda and the scriptures are the Guru's own shop; hold to it, and you are carried across the ocean of fear. Without the True Guru there is no understanding, as long as God has not taken form among us. The Guru and God are One — the true Banker, and the world his traders. When the sun rises, the darkness is wiped away.

ਕਲਿਜੁਗਿ ਬੋਧੁ ਅਉਤਾਰੁ ਹੈ ਬੋਧੁ ਅਬੋਧੁ ਨ ਦ੍ਰਿਸਟੀ ਆਵੈ। ਕੋਇ ਨ ਕਿਸੈ ਵਰਜਈ ਸੋਈ ਕਰੇ ਜੋਈ ਮਨਿ ਭਾਵੈ। ਕਿਸੇ ਪੁਜਾਈ ਸਿਲਾ ਸੁੰਨਿ ਕੋਈ ਗੋਰੀ ਮੜ੍ਹੀ ਪੁਜਾਵੈ। ਤੰਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਖੰਡ ਕਰਿ ਕਲਹਿ ਕ੍ਰੋਧੁ ਬਹੁ ਵਾਦਿ ਵਧਾਵੈ। ਆਪੋ ਧਾਪੀ ਹੋਇ ਕੈ ਨਿਆਰੇ ਨਿਆਰੇ ਧਰਮ ਚਲਾਵੈ। ਕੋਈ ਪੂਜੈ ਚੰਦੁ ਸੂਰੁ ਕੋਈ ਧਰਤਿ ਅਕਾਸੁ ਮਨਾਵੈ। ਪਉਣੁ ਪਾਣੀ ਬੈਸੰਤਰੋ ਧਰਮ ਰਾਜ ਕੋਈ ਤ੍ਰਿਪਤਾਵੈ। ਫੋਕਟਿ ਧਰਮੀ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਵੈ ॥੧੮॥

kalijug bodh autār hai bodh abodh na drisaṭī āvai | koi na kisai varajaī soī kare joī man bhāvai | kise pujāī silā sunn koī gorī maṛhī pujāvai | tantr mantr pākhaṇḍ kar kalah krodh bahu vād vadhāvai | āpo dhāpī hoi kai niāre niāre dharam chalāvai | koī pūjai chand sūr koī dharat akās manāvai | pauṇ pāṇī baisantaro dharam rāj koī tripatāvai | phokaṭ dharamī bharam bhulāvai |18|

In the dark age confusion itself seems to be the guide, and no one can tell wisdom from foolishness. No one holds anyone back; each does whatever comes into his head. One is made to worship a bare stone, another a grave or a tomb. With books of magic, magic words and pretence, people swell quarrel, anger and endless argument. Grabbing for themselves, they set up separate faiths, each one apart from the rest. One worships the moon or the sun, another begs from earth and sky; one tries to satisfy air, water and fire, or the judge of the dead. Empty in their piety, they wander lost in doubt.

ਭਈ ਗਿਲਾਨਿ ਜਗਤ੍ਰਿ ਵਿਚਿ ਚਾਰਿ ਵਰਨਿ ਆਸ੍ਰਮ ਉਪਾਏ। ਦਸਿ ਨਾਮਿ ਸੰਨਿਆਸੀਆ ਜੋਗੀ ਬਾਰਹ ਪੰਥਿ ਚਲਾਏ। ਜੰਗਮ ਅਤੇ ਸਰੇਵੜੇ ਦਗੇ ਦਿਗੰਬਰਿ ਵਾਦਿ ਕਰਾਏ। ਬ੍ਰਹਮਣਿ ਬਹੁ ਪਰਕਾਰਿ ਕਰਿ ਸਾਸਤ੍ਰਿ ਵੇਦ ਪੁਰਾਣਿ ਲੜਾਏ। ਖਟੁ ਦਰਸਨ ਬਹੁ ਵੈਰਿ ਕਰਿ ਨਾਲਿ ਛਤੀਸਿ ਪਖੰਡ ਰਲਾਏ। ਤੰਤ ਮੰਤ ਰਾਸਾਇਣਾ ਕਰਾਮਾਤਿ ਕਾਲਖਿ ਲਪਟਾਏ ਇਕਸਿ ਤੇ ਬਹੁ ਰੂਪਿ ਕਰਿ ਰੂਪਿ ਕੁਰੂਪੀ ਘਣੇ ਦਿਖਾਏ। ਕਲਿਜੁਗਿ ਅੰਦਰਿ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਏ ॥੧੯॥

bhaī gilān jagatr vich chār varan āsram upāe | das nām sanniāsīā jogī bārah panth chalāe | jaṅgam ate sarevaṛe dage digambar vād karāe | brahamaṇ bahu parakār kar sāsatr ved purāṇ laṛāe | khaṭ darasan bahu vair kar nāl chhatīs pakhaṇḍ ralāe | tant mant rāsāiṇā karāmāt kālakh lapaṭāe ikas te bahu rūp kar rūp kurūpī ghaṇe dikhāe | kalijug andar bharam bhulāe |19|

Disgust filled the world, and four castes and four stages of life were made. Those who renounce the world were split into ten orders, and the yogis into twelve paths. Wandering jangam monks, Jain monks and naked holy men were set to argue with each other. The Brahmins in many ways pitted the law-books, the Vedas and the old holy stories against one another. The six schools quarrelled in enmity, and with them mixed thirty-six kinds of pretence. Tangled in books of magic, magic words and gold-making potions, they smeared themselves with the soot of so-called miracles. From one they made many forms, and showed shape after ugly shape. In the dark age, everyone wandered lost in doubt.

ਬਹੁ ਵਾਟੀ ਜਗਿ ਚਲੀਆ ਤਬ ਹੀ ਭਏ ਮੁਹੰਮਦਿ ਯਾਰਾ। ਕਉਮਿ ਬਹਤਰਿ ਸੰਗਿ ਕਰਿ ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਵੈਰੁ ਵਿਰੋਧੁ ਪਸਾਰਾ। ਰੋਜੇ ਈਦ ਨਿਮਾਜਿ ਕਰਿ ਕਰਮੀ ਬੰਦਿ ਕੀਆ ਸੰਸਾਰਾ। ਪੀਰ ਪੈਕੰਬਰਿ ਅਉਲੀਏ ਗਉਸਿ ਕੁਤਬ ਬਹੁ ਭੇਖ ਸਵਾਰਾ। ਠਾਕੁਰ ਦੁਆਰੇ ਢਾਹਿ ਕੈ ਤਿਹਿ ਠਉੜੀ ਮਾਸੀਤਿ ਉਸਾਰਾ। ਮਾਰਨਿ ਗਊ ਗਰੀਬ ਨੋ ਧਰਤੀ ਉਪਰਿ ਪਾਪੁ ਬਿਥਾਰਾ। ਕਾਫਰਿ ਮੁਲਹਦਿ ਇਰਮਨੀ ਰੂਮੀ ਜੰਗੀ ਦੁਸਮਣਿ ਦਾਰਾ। ਪਾਪੇ ਦਾ ਵਰਤਿਆ ਵਰਤਾਰਾ ॥੨੦॥

bahu vāṭī jag chalīā tab hī bhae muhammad yārā | kaum bahatar saṅg kar bahu bidh vair virodh pasārā | roje īd nimāj kar karamī band kīā sansārā | pīr paikambar aulīe gaus kutab bahu bhekh savārā | ṭhākur duāre ḍhāh kai tih ṭhauṛī māsīt usārā | māran gaū garīb no dharatī upar pāp bithārā | kāphar mulahad iramanī rūmī jaṅgī dusamaṇ dārā | pāpe dā varatiā varatārā |20|

As many paths spread through the world, then came Muhammad, called the friend of God. With seventy-two peoples around him, enmity and opposition spread in many ways. Fasts, Eid and the set prayers bound the world in outward duty. Muslim masters and prophets, and holy men of every rank, dressed in many robes. In some places temples were pulled down and mosques raised in their place. The poor cow was killed, and sin spread across the earth. Unbeliever and heretic, Armenian and Roman, warring enemies — such was the age. And so the rule of cruelty spread across the world.

ਚਾਰਿ ਵਰਨਿ ਚਾਰਿ ਮਜਹਬਾਂ ਜਗਿ ਵਿਚਿ ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਣੇ। ਖੁਦੀ ਬਖੀਲਿ ਤਕਬਰੀ ਖਿੰਚੋਤਾਣ ਕਰੇਨਿ ਧਿਙਾਣੇ। ਗੰਗ ਬਨਾਰਸਿ ਹਿੰਦੂਆਂ ਮਕਾ ਕਾਬਾ ਮੁਸਲਮਾਣੇ। ਸੁੰਨਤਿ ਮੁਸਲਮਾਣ ਦੀ ਤਿਲਕ ਜੰਞੂ ਹਿੰਦੂ ਲੋਭਾਣੇ। ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਕਹਾਇਦੇ ਇਕੁ ਨਾਮੁ ਦੁਇ ਰਾਹ ਭੁਲਾਣੇ। ਬੇਦ ਕਤੇਬ ਭੁਲਾਇ ਕੈ ਮੋਹੇ ਲਾਲਚ ਦੁਨੀ ਸੈਤਾਣੇ। ਸਚੁ ਕਿਨਾਰੇ ਰਹਿ ਗਿਆ ਖਹਿ ਮਰਦੇ ਬਾਮ੍ਹਣਿ ਮਉਲਾਣੇ। ਸਿਰੋ ਨ ਮਿਟੇ ਆਵਣਿ ਜਾਣੇ ॥੨੧॥

chār varan chār majahabān jag vich hindū musalamāṇe | khudī bakhīl takabarī khiñchotāṇ karen dhiṅāṇe | gaṅg banāras hindūān makā kābā musalamāṇe | sunnat musalamāṇ dī tilak jañū hindū lobhāṇe | rām rahīm kahāide ik nām dui rāh bhulāṇe | bed kateb bhulāi kai mohe lālach dunī saitāṇe | sach kināre rah giā khah marade bāmhaṇ maulāṇe | siro na miṭe āvaṇ jāṇe |21|

Four castes, four creeds — Hindu and Muslim filled the world. Selfishness, spite and pride drove people to push and shove by force. For Hindus the Ganga and Banaras; for Muslims Mecca and the Kaaba. Circumcision marked the Muslim; the forehead mark and the sacred thread marked the Hindu. They call on Ram and they call on Rahim — it is one Name, but they wandered onto two roads. Forgetting the Vedas and the scriptures, they were caught by the greed of a lying world. Truth was left standing on the bank, while Brahmin and Muslim preacher wore themselves out fighting. And still the coming and going of birth and death would not end.

ਚਾਰੇ ਜਾਗੇ ਚਹੁ ਜੁਗੀ ਪੰਚਾਇਣੁ ਪ੍ਰਭੁ ਆਪੇ ਹੋਆ। ਆਪੇ ਪਟੀ ਕਲਮਿ ਆਪਿ ਆਪੇ ਲਿਖਣਿਹਾਰਾ ਹੋਆ। ਬਾਝੁ ਗੁਰੂ ਅੰਧੇਰੁ ਹੈ ਖਹਿ ਖਹਿ ਮਰਦੇ ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਲੋਆ। ਵਰਤਿਆ ਪਾਪੁ ਜਗਤ੍ਰਿ ਤੇ ਧਉਲੁ ਉਡੀਣਾ ਨਿਸਿ ਦਿਨਿ ਰੋਆ। ਬਾਝੁ ਦਇਆ ਬਲਹੀਣ ਹੋਉ ਨਿਘਰੁ ਚਲੌ ਰਸਾਤਲਿ ਟੋਆ। ਖੜਾ ਇਕਤੇ ਪੈਰਿ ਤੇ ਪਾਪ ਸੰਗਿ ਬਹੁ ਭਾਰਾ ਹੋਆ। ਥੰਮੇ ਕੋਇ ਨ ਸਾਧੁ ਬਿਨੁ ਸਾਧੁ ਨ ਦਿਸੈ ਜਗਿ ਵਿਚਿ ਕੋਆ। ਧਰਮ ਧਉਲੁ ਪੁਕਾਰੈ ਤਲੈ ਖੜੋਆ ॥੨੨॥

chāre jāge chahu jugī pañchāiṇ prabh āpe hoā | āpe paṭī kalam āp āpe likhaṇihārā hoā | bājh gurū andher hai khah khah marade bahu bidh loā | varatiā pāp jagatr te dhaul uḍīṇā nis din roā | bājh daiā balahīṇ hou nighar chalau rasātal ṭoā | khaṛā ikate pair te pāp saṅg bahu bhārā hoā | thamme koi na sādh bin sādh na disai jag vich koā | dharam dhaul pukārai talai khaṛoā |22|

The four ages had risen, and God himself became the judge of them all. He was the tablet himself, the pen himself, and the writer himself. Without the Guru all was darkness, and people struggled and died in a hundred ways. Sin filled the world, and the bull that carries the world's right living wept day and night. Without mercy it grew weak, sinking and slipping toward the pit of ruin. Standing on one leg, it grew heavy under the weight of the world's sin. No one but the holy could steady it — and no holy one could be seen anywhere in the world. Standing under the tilting earth, the bull cried out for help.

ਸੁਣੀ ਪੁਕਾਰਿ ਦਾਤਾਰ ਪ੍ਰਭੁ ਗੁਰੁ ਨਾਨਕ ਜਗ ਮਾਹਿ ਪਠਾਇਆ। ਚਰਨ ਧੋਇ ਰਹਰਾਸਿ ਕਰਿ ਚਰਣਾਮ੍ਰਿਤੁ ਸਿਖਾਂ ਪੀਲਾਇਆ। ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪੂਰਨ ਬ੍ਰਹਮੁ ਕਲਿਜੁਗਿ ਅੰਦਰਿ ਇਕੁ ਦਿਖਾਇਆ। ਚਾਰੇ ਪੈਰ ਧਰੱਮ ਦੇ ਚਾਰਿ ਵਰਨਿ ਇਕੁ ਵਰਨੁ ਕਰਾਇਆ। ਰਾਣਾ ਰੰਕੁ ਬਰਾਬਰੀ ਪੈਰੀ ਪਾਵਣਾ ਜਗਿ ਵਰਤਾਇਆ। ਉਲਟਾ ਖੇਲੁ ਪਿਰੰਮ ਦਾ ਪੈਰਾ ਉਪਰਿ ਸੀਸੁ ਨਿਵਾਇਆ। ਕਲਿਜੁਗੁ ਬਾਬੇ ਤਾਰਿਆ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਪੜ੍ਹਿ ਮੰਤ੍ਰੁ ਸੁਣਾਇਆ। ਕਲਿ ਤਾਰਣਿ ਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਆਇਆ ॥੨੩॥

suṇī pukār dātār prabh gur nānak jag māh paṭhāiā | charan dhoi raharās kar charaṇāmrit sikhān pīlāiā | pārabraham pūran braham kalijug andar ik dikhāiā | chāre pair dharamm de chār varan ik varan karāiā | rāṇā raṅk barābarī pairī pāvaṇā jag varatāiā | ulaṭā khel piramm dā pairā upar sīs nivāiā | kalijug bābe tāriā sat nām paṛh mantr suṇāiā | kal tāraṇ gur nānak āiā |23|

The Giver, the Lord, heard that cry and sent Guru Nanak into the world. He washed his feet, gave thanks, and gave the Sikhs that water to drink. In the dark age he showed the Highest One, the Perfect One, to be the single Reality. He gave right living its four feet again, and made the four castes into one. He made king and beggar equal, and taught the world to bow at one another's feet. This is the upside-down play of the Beloved: he bowed the head down onto the feet. Baba Nanak carried the dark age across, reciting and sounding the sacred words of the True Name. To carry the dark age over, Guru Nanak came.

ਪਹਿਲਾ ਬਾਬੇ ਪਾਯਾ ਬਖਸੁ ਦਰਿ ਪਿਛੋਦੇ ਫਿਰਿ ਘਾਲਿ ਕਮਾਈ। ਰੇਤੁ ਅੱਕੁ ਆਹਾਰੁ ਕਰਿ ਰੋੜਾ ਕੀ ਗੁਰ ਕੀਅ ਵਿਛਾਈ। ਭਾਰੀ ਕਰੀ ਤਪਸਿਆ ਵਡੇ ਭਾਗਿ ਹਰਿ ਸਿਉ ਬਣਿ ਆਈ। ਬਾਬਾ ਪੈਧਾ ਸਚਿ ਖੰਡਿ ਨਉ ਨਿਧਿ ਨਾਮੁ ਗਰੀਬੀ ਪਾਈ। ਬਾਬਾ ਦੇਖੈ ਧਿਆਨੁ ਧਰਿ ਜਲਤੀ ਸਭਿ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਦਿਸਿ ਆਈ। ਬਾਝੁ ਗੁਰੂ ਗੁਬਾਰੁ ਹੈ ਹੈ ਹੈ ਕਰਦੀ ਸੁਣੀ ਲੁਕਾਈ। ਬਾਬੇ ਭੇਖ ਬਣਾਇਆ ਉਦਾਸੀ ਕੀ ਰੀਤਿ ਚਲਾਈ। ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੋਧਣਿ ਧਰਤਿ ਲੁਕਾਈ ॥੨੪॥

pahilā bābe pāyā bakhas dar pichhode phir ghāl kamāī | ret akk āhār kar roṛā kī gur kīa vichhāī | bhārī karī tapasiā vaḍe bhāg har siu baṇ āī | bābā paidhā sach khaṇḍ nau nidh nām garībī pāī | bābā dekhai dhiān dhar jalatī sabh prithavī dis āī | bājh gurū gubār hai hai hai karadī suṇī lukāī | bābe bhekh baṇāiā udāsī kī rīt chalāī | chaṛhiā sodhaṇ dharat lukāī |24|

First Baba Nanak received grace at the Door, and afterwards he earned it by hard work. He took sand and the bitter milkweed for food, and a bare stone for his seat. He gave himself to deep devotion, and by great good fortune his love was joined to God. Baba Nanak was dressed in the land of Truth, and in humility received the nine treasures of the Name. Fixing his gaze in meditation, he saw the whole earth on fire. Without the Guru all was gloom, and he heard the world crying out in pain. So Baba put on a traveller's clothes and set out on his long journeys, going to search the whole earth and set it right.

ਬਾਬਾ ਆਇਆ ਤੀਰਥੈ ਤੀਰਥਿ ਪੁਰਬਿ ਸਭੇ ਫਿਰਿ ਦੇਖੈ। ਪੁਰਬ ਧਰਮਿ ਬਹੁ ਕਰਮਿ ਕਰਿ ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਬਿਨੁ ਕਿਤੈ ਨ ਲੇਖੈ। ਭਾਉ ਨ ਬ੍ਰਹਮੈ ਲਿਖਿਆ ਚਾਰਿ ਬੇਦ ਸਿੰਮ੍ਰਿਤਿ ਪੜ੍ਹਿ ਪੇਖੈ। ਢੂੰਡੀ ਸਗਲੀ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਸਤਿਜੁਗਿ ਆਦਿ ਦੁਆਪਰਿ ਤ੍ਰੇਤੈ। ਕਲਿਜੁਗਿ ਧੰੁਧੂਕਾਰੁ ਹੈ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਈ ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਭੇਖੈ। ਭੇਖੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨ ਪਾਈਐ ਆਪੁ ਗਵਾਏ ਰੂਪ ਨ ਰੇਖੈ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਵਰਨੁ ਅਵਰਨੁ ਹੋਇ ਨਿਵਿ ਚਲਣਾ ਗੁਰਸਿਖਿ ਵਿਸੇਖੈ। ਤਾ ਕਿਛੁ ਘਾਲਿ ਪਵੈ ਦਰਿ ਲੇਖੈ ॥੨੫॥

bābā āiā tīrathai tīrath purab sabhe phir dekhai | purab dharam bahu karam kar bhāu bhagat bin kitai na lekhai | bhāu na brahamai likhiā chār bed simmrit paṛh pekhai | ḍhūṇḍī sagalī prithavī satijug ād duāpar tretai | kalijug dhundhūkār hai bharam bhulāī bahu bidh bhekhai | bhekhī prabhū na pāīai āp gavāe rūp na rekhai | guramukh varan avaran hoi niv chalaṇā gurasikh visekhai | tā kichh ghāl pavai dar lekhai |25|

Baba Nanak came to the pilgrimage places, and saw all the holy sites and their fairs. Much ritual was done there, but without loving devotion it counted for nothing. God had not written love into it; he read right through the four Vedas and the law-books, and looked. He searched the whole earth, through the first age, the second and the third. In the dark age all was thick darkness, and people were led astray by many kinds of outward show. God is not found through the clothes you wear — only by losing yourself before the One who has no form or feature. The Gurmukh rises above caste and past caste, walking in humility, marked out as the Guru's own Sikh. Only then does your effort count at the Door.

ਜਤੀ ਸਤੀ ਚਿਰੁਜੀਵਣੇ ਸਾਧਿਕ ਸਿਧ ਨਾਥ ਗੁਰੁ ਚੇਲੇ। ਦੇਵੀ ਦੇਵ ਰਿਖੀਸੁਰਾ ਭੈਰਉ ਖੇਤ੍ਰਪਾਲਿ ਬਹੁ ਮੇਲੇ। ਗਣ ਗੰਧਰਬ ਅਪਸਰਾ ਕਿੰਨਰ ਜੱਖ ਚਲਿਤਿ ਬਹੁ ਖੇਲੇ। ਰਾਕਸਿ ਦਾਨੋ ਦੈਤ ਲਖਿ ਅੰਦਰਿ ਦੂਜਾ ਭਾਉ ਦੁਹੇਲੇ। ਹਉਮੈ ਅੰਦਰਿ ਸਭਿ ਕੋ ਡੁਬੇ ਗੁਰੂ ਸਣੇ ਬਹੁ ਚੇਲੇ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਕੋਇ ਨ ਦਿਸਈ ਢੂੰਡੇ ਤੀਰਥਿ ਜਾਤ੍ਰੀ ਮੇਲੇ। ਡਿਠੇ ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕਿ ਸਭਿ ਪੀਰ ਪੈਕੰਬਰਿ ਕਉਮਿ ਕਤੇਲੇ। ਅੰਧੀ ਅੰਧੇ ਖੂਹੇ ਠੇਲੇ ॥੨੬॥

jatī satī chirujīvaṇe sādhik sidh nāth gur chele | devī dev rikhīsurā bhairau khetrapāl bahu mele | gaṇ gandharab apasarā kinnar jakkh chalit bahu khele | rākas dāno dait lakh andar dūjā bhāu duhele | haumai andar sabh ko ḍube gurū saṇe bahu chele | guramukh koi na disaī ḍhūṇḍe tīrath jātrī mele | ḍiṭhe hindū turak sabh pīr paikambar kaum katele | andhī andhe khūhe ṭhele |26|

Men who keep celibate and women who keep chaste, the long-lived, the seekers, the masters of miracle powers, teachers and students; goddesses and gods, the great sages, Bhairav and the guardian spirits of the fields gathered in crowds; hosts of ghosts, heavenly singers and dancers, and every kind of spirit at their many plays; countless demons and giants, miserable because they saw two where there is One. All were drowned in pride — the gurus along with their many disciples. Not one Gurmukh could be seen, though he searched the pilgrim fairs and the shrines. He saw Hindus and Muslims alike, the holy masters and prophets and all their peoples — the blind shoving the blind into the well.

ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਪ੍ਰਗਟਿਆ ਮਿਟੀ ਧੁੰਧੁ ਜਗਿ ਚਾਨਣੁ ਹੋਆ। ਜਿਉ ਕਰਿ ਸੂਰਜੁ ਨਿਕਲਿਆ ਤਾਰੇ ਛਪਿ ਅੰਧੇਰੁ ਪਲੋਆ। ਸਿੰਘੁ ਬੁਕੇ ਮਿਰਗਾਵਲੀ ਭੰਨੀ ਜਾਇ ਨ ਧੀਰਿ ਧਰੋਆ। ਜਿਥੇ ਬਾਬਾ ਪੈਰੁ ਧਰਿ ਪੂਜਾ ਆਸਣੁ ਥਾਪਣਿ ਸੋਆ। ਸਿਧਾਸਣਿ ਸਭਿ ਜਗਤਿ ਦੇ ਨਾਨਕ ਆਦਿ ਮਤੇ ਜੇ ਕੋਆ। ਘਰਿ ਘਰਿ ਅੰਦਰਿ ਧਰਮਸਾਲ ਹੋਵੈ ਕੀਰਤਨੁ ਸਦਾ ਵਿਸੋਆ। ਬਾਬੇ ਤਾਰੇ ਚਾਰਿ ਚਕਿ ਨਉ ਖੰਡਿ ਪ੍ਰਿਥਮੀ ਸਚਾ ਢੋਆ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਕਲਿ ਵਿਚਿ ਪਰਗਟੁ ਹੋਆ ॥੨੭॥

satigur nānak pragaṭiā miṭī dhundh jag chānaṇ hoā | jiu kar sūraj nikaliā tāre chhap andher paloā | siṅgh buke miragāvalī bhannī jāi na dhīr dharoā | jithe bābā pair dhar pūjā āsaṇ thāpaṇ soā | sidhāsaṇ sabh jagat de nānak ād mate je koā | ghar ghar andar dharamasāl hovai kīratan sadā visoā | bābe tāre chār chak nau khaṇḍ prithamī sachā ḍhoā | guramukh kal vich paragaṭ hoā |27|

The True Guru Nanak appeared, the mist lifted, and light spread through the world. It was as when the sun comes up: the stars vanish and the darkness melts away. As the lion roars and the herds of deer scatter, unable to hold their ground, so wherever Baba set his foot, a place of worship was made and settled. Every seat of the yogi masters in the world thought: it is Nanak first, if anyone at all. In home after home rose the sound of kirtan, the singing of God's praise, like a festival of joy. Baba carried across the four directions and the nine regions of the earth — a true shelter. In the dark age the Gurmukh became plain to see.

ਬਾਬੇ ਡਿੱਠੀ ਪਿਰਥਮੀ ਨਵੈ ਖੰਡਿ ਜਿਥੈ ਤਕਿ ਆਹੀ। ਫਿਰਿ ਜਾਇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੁਮੇਰ ਪਰਿ ਸਿਧਿ ਮੰਡਲੀ ਦ੍ਰਿਸਟੀ ਆਈ। ਚਉਰਾਸੀਹ ਸਿਧਿ ਗੋਰਖਾਦਿ ਮਨ ਅੰਦਰਿ ਗਣਤੀ ਵਰਤਾਈ। ਸਿਧਿ ਪੁਛਣਿ ਸੁਣਿ ਬਾਲਿਆ ਕਉਣੁ ਸਕਤਿ ਤੁਹਿ ਏਥੇ ਲਿਆਈ। ਹਉ ਜਪਿਆ ਪਰਮੇਸਰੋ ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਸੰਗਿ ਤਾੜੀ ਲਾਈ। ਆਖਨਿ ਸਿਧਿ ਸੁਣਿ ਬਾਲਿਆ ਆਪਨਾ ਨਾਉ ਤੁਮ ਦੇਹੁ ਬਤਾਈ। ਬਾਬਾ ਆਖੇ ਨਾਥ ਜੀ ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਜਪੇ ਗਤਿ ਪਾਈ। ਨੀਚੁ ਕਹਾਇ ਊਚ ਘਰਿ ਆਈ ॥੨੮॥

bābe ḍiṭṭhī pirathamī navai khaṇḍ jithai tak āhī | phir jāi chaṛhiā sumer par sidh maṇḍalī drisaṭī āī | chaurāsīh sidh gorakhād man andar gaṇatī varatāī | sidh puchhaṇ suṇ bāliā kauṇ sakat tuh ethe liāī | hau japiā paramesaro bhāu bhagat saṅg tāṛī lāī | ākhan sidh suṇ bāliā āpanā nāu tum dehu batāī | bābā ākhe nāth jī nānak nām jape gat pāī | nīch kahāi ūch ghar āī |28|

Baba Nanak had seen the earth, looking out over its nine regions. Then he climbed Mount Sumeru, and the gathering of the yogi masters came into view. The eighty-four Siddhas, Gorakh and the rest, began working things out in their minds. The Siddhas asked, 'Listen, young one — what power brought you up here?' 'I meditated on the Highest Lord,' he said, 'and fixed my mind in loving devotion.' The Siddhas said, 'Listen, young one — tell us your name.' Baba answered, 'Honoured masters, Nanak found his state by chanting the Name. By calling myself lowly, I have come to the high home of the One.'

ਫਿਰਿ ਪੁਛਣਿ ਸਿਧ ਨਾਨਕਾ ਮਾਤ ਲੋਕ ਵਿਚਿ ਕਿਆ ਵਰਤਾਰਾ। ਸਭ ਸਿਧੀ ਇਹ ਬੁਝਿਆ ਕਲਿ ਤਾਰਨਿ ਨਾਨਕ ਅਵਤਾਰਾ। ਬਾਬੇ ਆਖਿਆ ਨਾਥ ਜੀ ਸਚੁ ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ ਕੂੜੁ ਅੰਧਾਰਾ। ਕੂੜੁ ਅਮਾਵਸਿ ਵਰਤਿਆ ਹਉ ਭਾਲਣਿ ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੰਸਾਰਾ। ਪਾਪਿ ਗਿਰਾਸੀ ਪਿਰਥਮੀ ਧਉਲੁ ਖੜਾ ਧਰਿ ਹੇਠ ਪੁਕਾਰਾ। ਸਿਧ ਛਪਿ ਬੈਠੇ ਪਰਬਤੀ ਕਉਣੁ ਜਗਤਿ ਕਉ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰਾ। ਜੋਗੀ ਗਿਆਨ ਵਿਹੂਣਿਆ ਨਿਸ ਦਿਨਿ ਅੰਗਿ ਲਗਾਏ ਛਾਰਾ। ਬਾਝੁ ਗੁਰੂ ਡੁਬਾ ਜਗੁ ਸਾਰਾ ॥੨੯॥

phir puchhaṇ sidh nānakā māt lok vich kiā varatārā | sabh sidhī ih bujhiā kal tāran nānak avatārā | bābe ākhiā nāth jī sach chandramān kūṛ andhārā | kūṛ amāvas varatiā hau bhālaṇ chaṛhiā sansārā | pāp girāsī pirathamī dhaul khaṛā dhar heṭh pukārā | sidh chhap baiṭhe parabatī kauṇ jagat kau pār utārā | jogī giān vihūṇiā nis din aṅg lagāe chhārā | bājh gurū ḍubā jag sārā |29|

Again the Siddhas asked, 'Nanak, what is happening down in the world of mortals?' All of them had understood: Nanak had come to carry the dark age across. Baba said, 'Honoured masters, truth is the moon and falsehood is the darkness. The dark night of falsehood has spread, and I have set out to search the world. Sin has swallowed the earth, and the bull that carries right living stands below and cries. The masters have hidden themselves away in the mountains — who then will carry the world across? The yogis are empty of wisdom, smearing ash on their limbs night and day. Without the Guru the whole world is drowning.'

ਕਲਿ ਆਈ ਕੁਤੇ ਮੁਹੀ ਖਾਜੁ ਹੋਇਆ ਮੁਰਦਾਰ ਗੁਸਾਈ। ਰਾਜੇ ਪਾਪੁ ਕਮਾਂਵਦੇ ਉਲਟੀ ਵਾੜ ਖੇਤ ਕਉ ਖਾਈ। ਪਰਜਾ ਅੰਧੀ ਗਿਆਨ ਬਿਨੁ ਕੂੜੁ ਕੁਸਤੁ ਮੁਖਹੁ ਆਲਾਈ। ਚੇਲੇ ਸਾਜ ਵਜਾਇਦੇ ਨਚਨਿ ਗੁਰੂ ਬਹੁਤੁ ਬਿਧਿ ਭਾਈ। ਚੇਲੇ ਬੈਠਨਿ ਘਰਾਂ ਵਿਚਿ ਗੁਿਰ ਉਠਿ ਘਰੀਂ ਤਿਨਾੜੇ ਜਾਈ। ਕਾਜੀ ਹੋਏ ਰਿਸਵਤੀ ਵਢੀ ਲੈ ਕੈ ਹਕੁ ਗਵਾਈ। ਇਸਤ੍ਰੀ ਪੁਰਖੈ ਦਾਮਿ ਹਿਤੁ ਭਾਵੈ ਆਇ ਕਿਥਾਊਂ ਜਾਈ। ਵਰਤਿਆ ਪਾਪੁ ਸਭਸਿ ਜਗਿ ਮਾਂਹੀ ॥੩੦॥

kal āī kute muhī khāj hoiā muradār gusāī | rāje pāp kamānvade ulaṭī vāṛ khet kau khāī | parajā andhī giān bin kūṛ kusat mukhahu ālāī | chele sāj vajāide nachan gurū bahut bidh bhāī | chele baiṭhan gharān vich gur uṭh gharīn tināṛe jāī | kājī hoe risavatī vaḍhī lai kai hak gavāī | isatrī purakhai dām hit bhāvai āi kithāūn jāī | varatiā pāp sabhas jag mānhī |30|

The dark age has come like a devouring hunger: what should never be eaten is eaten, O Lord. Kings do wrong — the fence itself eats the field it is meant to guard. The people, blind and without wisdom, speak only lies and deceit. The disciples play the instruments while the so-called masters dance in many ways. The disciples sit at home, and the master gets up and goes begging at their doors. The judges take bribes, and for a price they kill justice off. Man and woman love only for money, coming and going wherever the gain calls. And so sin has spread through the whole world.

ਸਿਧੀਂ ਮਨੇ ਬੀਚਾਰਿਆ ਕਿਵੈ ਦਰਸਨੁ ਏ ਲੇਵੈ ਬਾਲਾ। ਐਸਾ ਜੋਗੀ ਕਲੀ ਮਹਿ ਹਮਰੇ ਪੰਥੁ ਕਰੇ ਉਜਿਆਲਾ। ਖਪਰੁ ਦਿਤਾ ਨਾਥ ਜੀ ਪਾਣੀ ਭਰਿ ਲੈਵਣਿ ਉਠਿ ਚਾਲਾ। ਬਾਬਾ ਆਇਆ ਪਾਣੀਐ ਡਿਠੇ ਰਤਨ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲਾ। ਸਤਿਗੁਰ ਅਗਮ ਅਗਾਧਿ ਪੁਰਖੁ ਕੇਹੜਾ ਝਲੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਝਾਲਾ। ਫਿਰਿ ਆਇਆ ਗੁਰ ਨਾਥ ਜੀ ਪਾਣੀ ਠਉੜ ਨਹੀ ਉਸਿ ਤਾਲਾ। ਸਬਦਿ ਜਿਤੀ ਸਿਧਿ ਮੰਡਲੀ ਕੀਤੋਸੁ ਅਪਣਾ ਪੰਥੁ ਨਿਰਾਲਾ। ਕਲਿਜੁਗ ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਸੁਖਾਲਾ ॥੩੧॥

sidhīn mane bīchāriā kivai darasan e levai bālā | aisā jogī kalī mah hamare panth kare ujiālā | khapar ditā nāth jī pāṇī bhar laivaṇ uṭh chālā | bābā āiā pāṇīai ḍiṭhe ratan javāhar lālā | satigur agam agādh purakh kehaṛā jhale gurū dī jhālā | phir āiā gur nāth jī pāṇī ṭhauṛ nahī us tālā | sabad jitī sidh maṇḍalī kītos apaṇā panth nirālā | kalijug nānak nām sukhālā |31|

The Siddhas thought to themselves, 'How might we test this young one?' A yogi like this, in the dark age, could light up our whole path. They handed him a begging-bowl: 'Honoured one, go and fill it with water.' Baba came to the pool and saw only jewels, rubies and gems shining there. The True Guru cannot be reached and cannot be measured — who could bear the flash of the Guru's light? He came back and said, 'Masters, there is no water in that pool.' By the Word alone he won the gathering of masters, and made his own path stand apart. In the dark age, Nanak, the Name is the giver of peace.

ਬਾਬਾ ਫਿਰਿ ਮੱਕੇ ਗਇਆ ਨੀਲ ਬਸਤ੍ਰ ਧਾਰੇ ਬਨਵਾਰੀ। ਆਸਾ ਹਥਿ ਕਿਤਾਬ ਕਛਿ ਕੂਜਾ ਬਾਂਗ ਮੁਸੱਲਾ ਧਾਰੀ। ਬੈਠਾ ਜਾਇ ਮਸੀਤ ਵਿਚਿ ਜਿਥੈ ਹਾਜੀ ਹਜਿ ਗੁਜਾਰੀ। ਜਾ ਬਾਬਾ ਸੁਤਾ ਰਾਤਿ ਨੋ ਵਲਿ ਮਹਰਾਬੇ ਪਾਇ ਪਸਾਰੀ। ਜੀਵਣਿ ਮਾਰੀ ਲਤਿ ਦੀ ਕੇਹੜਾ ਸੁਤਾ ਕੁਫਰ ਕੁਫਾਰੀ? ਲਤਾ ਵਲਿ ਖੁਦਾਇ ਦੇ ਕਿਉ ਕਰਿ ਪਇਆ ਹੋਇ ਬਜਿਗਾਰੀ। ਟੰਗੋਂ ਪਕੜਿ ਘਸੀਟਿਆ ਫਿਰਿਆ ਮੱਕਾ ਕਲਾ ਦਿਖਾਰੀ। ਹੋਇ ਹੈਰਾਨੁ ਕਰੇਨਿ ਜੁਹਾਰੀ ॥੩੨॥

bābā phir makke gaiā nīl basatr dhāre banavārī | āsā hath kitāb kachh kūjā bāṅg musallā dhārī | baiṭhā jāi masīt vich jithai hājī haj gujārī | jā bābā sutā rāt no val maharābe pāi pasārī | jīvaṇ mārī lat dī kehaṛā sutā kuphar kuphārī? latā val khudāi de kiu kar paiā hoi bajigārī | ṭaṅgon pakaṛ ghasīṭiā phiriā makkā kalā dikhārī | hoi hairān karen juhārī |32|

Then Baba went to Mecca, dressed in blue like a wanderer of God. A staff in his hand, a book under his arm, a water-pot, a prayer-mat and the call to prayer. He sat down in the mosque where the pilgrims had come for the Hajj. When Baba lay down to sleep that night, he stretched his feet toward the prayer-niche. A servant kicked him and said, 'Who is this unbeliever asleep here? Why do you lie with your feet toward God's house — what a sinful thing to do!' Baba answered, 'Then turn my feet where God is not.' They grabbed his legs and dragged them round — and Mecca itself seemed to turn, and they stood amazed and bowed.

ਪੁਛਨਿ ਗਲ ਈਮਾਨ ਦੀ ਕਾਜੀ ਮੁਲਾਂ ਇਕਠੇ ਹੋਈ। ਵਡਾ ਸਾਂਗ ਵਰਤਾਇਆ ਲਖਿ ਨ ਸਕੈ ਕੁਦਰਤਿ ਕੋਈ। ਪੁਛਨਿ ਫੋਲਿ ਕਿਤਾਬ ਨੋ ਹਿੰਦੂ ਵਡਾ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨੋਈ? ਬਾਬਾ ਆਖੇ ਹਾਜੀਆ ਸੁਭਿ ਅਮਲਾ ਬਾਝਹੁ ਦੋਨੋ ਰੋਈ। ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਦੁਇ ਦਰਗਹ ਅੰਦਰਿ ਲਹਨਿ ਨ ਢੋਈ। ਕਚਾ ਰੰਗੁ ਕੁਸੁੰਭ ਦਾ ਪਾਣੀ ਧੋਤੈ ਥਿਰੁ ਨ ਰਹੋਈ। ਕਰਨਿ ਬਖੀਲੀ ਆਪਿ ਵਿਚਿ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਕੁਥਾਇ ਖਲੋਈ। ਰਾਹਿ ਸੈਤਾਨੀ ਦੁਨੀਆ ਗੋਈ ॥੩੩॥

puchhan gal īmān dī kājī mulān ikaṭhe hoī | vaḍā sāṅg varatāiā lakh na sakai kudarat koī | puchhan phol kitāb no hindū vaḍā ki musalamānoī? bābā ākhe hājīā subh amalā bājhahu dono roī | hindū musalamān dui daragah andar lahan na ḍhoī | kachā raṅg kusumbh dā pāṇī dhotai thir na rahoī | karan bakhīlī āp vich rām rahīm kuthāi khaloī | rāh saitānī dunīā goī |33|

They asked him about matters of faith — the Muslim judges and preachers gathered together. A great wonder had opened up, and no one could grasp its power. Turning the pages of the book, they asked, 'Who is greater, the Hindu or the Muslim?' Baba said, 'Pilgrims, without good deeds both come only to weeping. Hindu and Muslim alike find no shelter in the Court of God. The dye of the safflower is false — washed with water, it does not last. They slander one another, while Ram and Rahim are left standing in the wrong place. The world has gone down the road of deceit.'

ਧਰੀ ਨੀਸਾਨੀ ਕਉਸਿ ਦੀ ਮਕੇ ਅੰਦਰਿ ਪੂਜ ਕਰਾਈ। ਜਿਥੈ ਜਾਇ ਜਗਤਿ ਵਿਚਿ ਬਾਬੇ ਬਾਝੁ ਨ ਖਾਲੀ ਜਾਈ। ਘਰਿ ਘਰਿ ਬਾਬਾ ਪੂਜੀਐ ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਗੁਆਈ। ਛਪੇ ਨਾਹਿ ਛਪਾਇਆ ਚੜਿਆ ਸੂਰਜੁ ਜਗੁ ਰੁਸਨਾਈ। ਬੁਕਿਆ ਸਿੰਘ ਉਜਾੜ ਵਿਚਿ ਸਭਿ ਮਿਰਗਾਵਲਿ ਭੰਨੀ ਜਾਈ। ਚੜਿਆ ਚੰਦੁ ਨ ਲੁਕਈ ਕਢਿ ਕੁਨਾਲੀ ਜੋਤਿ ਛਪਾਈ। ਉਗਵਣਹੁ ਤੇ ਆਥਵਣੋ ਨਉ ਖੰਡ ਪ੍ਰਿਥਮੀ ਸਭਾ ਝੁਕਾਈ। ਜਗਿ ਅੰਦਰਿ ਕੁਦਰਤਿ ਵਰਤਾਈ ॥੩੪॥

dharī nīsānī kaus dī make andar pūj karāī | jithai jāi jagat vich bābe bājh na khālī jāī | ghar ghar bābā pūjīai hindū musalamān guāī | chhape nāh chhapāiā chaṛiā sūraj jag rusanāī | bukiā siṅgh ujāṛ vich sabh miragāval bhannī jāī | chaṛiā chand na lukaī kaḍh kunālī jot chhapāī | ugavaṇahu te āthavaṇo nau khaṇḍ prithamī sabhā jhukāī | jag andar kudarat varatāī |34|

He left the mark of his sandal there, and it was honoured in worship at Mecca. Wherever Baba went in the world, he never went without leaving a blessing. In home after home Baba was honoured, and the fighting of Hindu and Muslim melted away. What cannot be hidden was not hidden — the sun rose and lit the world. The lion roared in the wilderness, and all the herds of deer scattered. The risen moon cannot be covered: hold up a bowl to hide its light, and it still shines. From sunrise to sunset, the nine regions of the earth bowed low. Through the world the wonder of God was made plain.

ਫਿਰਿ ਬਾਬਾ ਗਇਆ ਬਗਦਾਦਿ ਨੋ ਬਾਹਰਿ ਜਾਇ ਕੀਆ ਅਸਥਾਨਾ। ਇਕੁ ਬਾਬਾ ਅਕਾਲ ਰੂਪੁ ਦੂਜਾ ਰਬਾਬੀ ਮਰਦਾਨਾ। ਦਿਤੀ ਬਾਂਗਿ ਨਿਵਾਜਿ ਕਰਿ ਸੁੰਨਿ ਸਮਾਨਿ ਹੋਆ ਜਹਾਨਾ। ਸੁੰਨ ਮੁੰਨਿ ਨਗਰੀ ਭਈ ਦੇਖਿ ਪੀਰ ਭਇਆ ਹੈਰਾਨਾ। ਵੇਖੈ ਧਿਆਨੁ ਲਗਾਇ ਕਰਿ ਇਕੁ ਫਕੀਰੁ ਵਡਾ ਮਸਤਾਨਾ। ਪੁਛਿਆ ਫਿਰਿ ਕੈ ਦਸਤਗੀਰ ਕਉਣ ਫਕੀਰੁ ਕਿਸ ਕਾ ਘਰਿਆਨਾ। ਨਾਨਕ ਕਲਿ ਵਿਚਿ ਆਇਆ ਰਬੁ ਫਕੀਰੁ ਇਕੋ ਪਹਿਚਾਨਾ। ਧਰਤਿ ਆਕਾਸ ਚਹੂ ਦਿਸਿ ਜਾਨਾ ॥੩੫॥

phir bābā gaiā bagadād no bāhar jāi kīā asathānā | ik bābā akāl rūp dūjā rabābī maradānā | ditī bāṅg nivāj kar sunn samān hoā jahānā | sunn munn nagarī bhaī dekh pīr bhaiā hairānā | vekhai dhiān lagāi kar ik phakīr vaḍā masatānā | puchhiā phir kai dasatagīr kauṇ phakīr kis kā ghariānā | nānak kal vich āiā rab phakīr iko pahichānā | dharat ākās chahū dis jānā |35|

Then Baba went to Baghdad and made his seat outside the city. One was Baba, the very form of the Timeless; the other was Mardana, who played the rebab, a stringed instrument. He gave the call to prayer, and the whole world grew still as deep silence. The city fell completely silent, and the Muslim master, seeing it, was amazed. He looked in meditation and saw a holy beggar, a great one lost in God. Then the saint Dastgir asked, 'Who is this holy man? Whose house is he from?' 'Nanak has come in the dark age' — God and holy man known as one and the same, filling earth and sky, known across all four directions.

ਪੁਛੇ ਪੀਰ ਤਕਰਾਰ ਕਰਿ ਏਹੁ ਫਕੀਰੁ ਵਡਾ ਅਤਾਈ। ਏਥੇ ਵਿਚਿ ਬਗਦਾਦ ਦੇ ਵਡੀ ਕਰਾਮਾਤਿ ਦਿਖਲਾਈ। ਪਾਤਾਲਾ ਆਕਾਸ ਲਖਿ ਓੜਕਿ ਭਾਲੀ ਖਬਰਿ ਸੁਣਾਈ। ਫੇਰਿ ਦੁਰਾਇਨ ਦਸਤਗੀਰ ਅਸੀ ਭਿ ਵੇਖਾ ਜੋ ਤੁਹਿ ਪਾਈ। ਨਾਲਿ ਲੀਤਾ ਬੇਟਾ ਪੀਰ ਦਾ ਅਖੀ ਮੀਟਿ ਗਇਆ ਹਵਾਈ। ਲਖ ਆਕਾਸ ਪਤਾਲ ਲਖ ਅਖਿ ਫੁਰਕ ਵਿਚਿ ਸਭਿ ਦਿਖਲਾਈ। ਭਰਿ ਕਚਕੌਲ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ਦਾ ਧੁਰੋ ਪਤਾਲੋ ਲਈ ਕੜਾਹੀ। ਜ਼ਾਹਰ ਕਲਾ ਨ ਛਪੈ ਛਪਾਈ ॥੩੬॥

puchhe pīr takarār kar ehu phakīr vaḍā atāī | ethe vich bagadād de vaḍī karāmāt dikhalāī | pātālā ākās lakh oṛak bhālī khabar suṇāī | pher durāin dasatagīr asī bhi vekhā jo tuh pāī | nāl lītā beṭā pīr dā akhī mīṭ gaiā havāī | lakh ākās patāl lakh akh phurak vich sabh dikhalāī | bhar kachakaul prasād dā dhuro patālo laī kaṛāhī | zāhar kalā na chhapai chhapāī |36|

The Muslim master questioned him with argument: 'This holy man is a very great master.' There, in Baghdad, he showed a great wonder. He spoke of the hundreds of thousands of lower worlds and skies, giving word of what lay past the reach of any searching. Then Dastgir said, 'Let us see too what you have found.' Baba took the master's son along, and in the blink of an eye they rose into the air. Hundreds of thousands of skies and lower worlds he showed him in a single flutter of the eye. He filled the begging-bowl with sacred food, drawing a dish of it up from the deep world below. Power that shows itself cannot be hidden away.

ਗੜ ਬਗਦਾਦੁ ਨਿਵਾਇਕੈ ਮਕਾ ਮਦੀਨਾ ਸਭੇ ਨਿਵਾਇਆ। ਸਿਧ ਚਉਰਾਸੀਹ ਮੰਡਲੀ ਖਟਿ ਦਰਸਨਿ ਪਾਖੰਡਿ ਜਿਣਾਇਆ। ਪਾਤਾਲਾ ਆਕਾਸ ਲਖ ਜੀਤੀ ਧਰਤੀ ਜਗਤ ਸਬਾਇਆ। ਜੀਤੇ ਨਵ ਖੰਡ ਮੇਦਨੀ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਦਾ ਚੱਕ੍ਰ ਫਿਰਾਇਆ। ਦੇਵਦਾਨੋ ਰਾਕਸਿ ਦੈਤ ਸਭ ਚਿਤਿਗੁਪਤਿ ਸਭਿ ਚਰਨੀ ਲਾਇਆ। ਇੰਦ੍ਰਾਸਣਿ ਅਪਛਰਾ ਰਾਗ ਰਾਗਨੀ ਮੰਗਲੁ ਗਾਇਆ। ਭਇਆ ਅਨੰਦ ਜਗਤੁ ਵਿਚਿ ਕਲਿ ਤਾਰਨ ਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਆਇਆ। ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਣਿ ਨਿਵਾਇਆ ॥੩੭॥

gaṛ bagadād nivāikai makā madīnā sabhe nivāiā | sidh chaurāsīh maṇḍalī khaṭ darasan pākhaṇḍ jiṇāiā | pātālā ākās lakh jītī dharatī jagat sabāiā | jīte nav khaṇḍ medanī sat nām dā chakkr phirāiā | devadāno rākas dait sabh chitigupat sabh charanī lāiā | indrāsaṇ apachharā rāg rāganī maṅgal gāiā | bhaiā anand jagat vich kal tāran gur nānak āiā | hindū musalamāṇ nivāiā |37|

Bowing the fort of Baghdad, he bowed Mecca and Medina too. The gathering of eighty-four masters and the six schools of pretence he overcame. Hundreds of thousands of lower worlds and skies he won, and all the earth and world besides. He won the nine regions of the earth and raised the banner of the True Name. Gods and giants, demons and spirits, and even the recording angels he brought to his feet. In the court of Indra the heavenly dancers sang songs of joy in every melody. Joy filled the world: to carry the dark age across, Guru Nanak had come. Both Hindu and Muslim he made bow low.

ਫਿਰਿ ਬਾਬਾ ਆਇਆ ਕਰਤਾਰਪੁਰਿ ਭੇਖੁ ਉਦਾਸੀ ਸਗਲ ਉਤਾਰਾ। ਪਹਿਰਿ ਸੰਸਾਰੀ ਕਪੜੇ ਮੰਜੀ ਬੈਠਿ ਕੀਆ ਅਵਤਾਰਾ। ਉਲਟੀ ਗੰਗ ਵਹਾਈਓਨਿ ਗੁਰ ਅੰਗਦੁ ਸਿਰਿ ਉਪਰਿ ਧਾਰਾ। ਪੁਤਰੀ ਕਉਲੁ ਨ ਪਾਲਿਆ ਮਨਿ ਖੋਟੇ ਆਕੀ ਨਸਿਆਰਾ। ਬਾਣੀ ਮੁਖਹੁ ਉਚਾਰੀਐ ਹੁਇ ਰੁਸਨਾਈ ਮਿਟੈ ਅੰਧਾਰਾ। ਗਿਆਨੁ ਗੋਸਟਿ ਚਰਚਾ ਸਦਾ ਅਨਹਦਿ ਸਬਦਿ ਉਠੇ ਧੁਨਕਾਰਾ। ਸੋਦਰੁ ਆਰਤੀ ਗਾਵੀਐ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਜਾਪੁ ਉਚਾਰਾ। ਗੁਰਮੁਖਿ ਭਾਰਿ ਅਥਰਬਣਿ ਤਾਰਾ ॥੩੮॥

phir bābā āiā karatārapur bhekh udāsī sagal utārā | pahir sansārī kapaṛe mañjī baiṭh kīā avatārā | ulaṭī gaṅg vahāīon gur aṅgad sir upar dhārā | putarī kaul na pāliā man khoṭe ākī nasiārā | bāṇī mukhahu uchārīai hui rusanāī miṭai andhārā | giān gosaṭ charachā sadā anahad sabad uṭhe dhunakārā | sodar āratī gāvīai ammrit vele jāp uchārā | guramukh bhār atharabaṇ tārā |38|

Then Baba came to Kartarpur and put aside the traveller's clothes altogether. Putting on ordinary clothes, he took his seat and lived among the people. He made the Ganga flow backward, setting Guru Angad above his own sons. His own children did not keep his word — proud of heart, rebellious and ungrateful. Gurbani came from his mouth, and where light shone the darkness fled. Talk of the knowledge of God went on always, and the Word sounded with no one playing it. So Dar and Aarti were sung, and in the still hours before dawn the Jaap was recited. The Gurmukh carried across the burden of the age.

ਮੇਲਾ ਸੁਣਿ ਸਿਵਰਾਤਿ ਦਾ ਬਾਬਾ ਅਚਲ ਵਟਾਲੇ ਆਈ। ਦਰਸਨੁ ਵੇਖਣਿ ਕਾਰਨੇ ਸਗਲੀ ਉਲਟਿ ਪਈ ਲੋਕਾਈ। ਲਗੀ ਬਰਸਣਿ ਲਛਮੀ ਰਿਧਿ ਸਿਧਿ ਨਉ ਨਿਧਿ ਸਵਾਈ। ਜੋਗੀ ਦੇਖਿ ਚਲਿਤ੍ਰ ਨੋ ਮਨ ਵਿਚਿ ਰਿਸਕਿ ਘਨੇਰੀ ਖਾਈ। ਭਗਤੀਆ ਪਾਈ ਭਗਤਿ ਆਣਿ ਲੋਟਾ ਜੋਗੀ ਲਇਆ ਛਪਾਈ। ਭਗਤੀਆ ਗਈ ਭਗਤਿ ਭੁਲਿ ਲੋਟੇ ਅੰਦਰਿ ਸੁਰਤਿ ਭੁਲਾਈ। ਬਾਬਾ ਜਾਣੀ ਜਾਣ ਪੁਰਖ ਕਢਿਆ ਲੋਟਾ ਜਹਾ ਲੁਕਾਈ। ਵੇਖਿ ਚਲਿਤ੍ਰਿ ਜੋਗੀ ਖੁਣਿਸਾਈ ॥੩੯॥

melā suṇ sivarāt dā bābā achal vaṭāle āī | darasan vekhaṇ kārane sagalī ulaṭ paī lokāī | lagī barasaṇ lachhamī ridh sidh nau nidh savāī | jogī dekh chalitr no man vich risak ghanerī khāī | bhagatīā pāī bhagat āṇ loṭā jogī laiā chhapāī | bhagatīā gaī bhagat bhul loṭe andar surat bhulāī | bābā jāṇī jāṇ purakh kaḍhiā loṭā jahā lukāī | vekh chalitr jogī khuṇisāī |39|

Hearing of the fair held on Shivratri, Shiva's night, Baba came to Achal Batala. The whole crowd turned out to see him. Wealth began to rain down — riches, powers and the nine treasures in plenty. Seeing this wonder, the yogis burned with envy in their hearts. A temple musician had come with his offering, and a yogi hid his water-pot away. The musician forgot his devotion, his mind lost over the missing pot. But Baba, who knows everything, drew it out from where it had been hidden. Seeing this play, the yogi grew sour with resentment.

ਖਾਧੀ ਖੁਣਸਿ ਜੋਗੀਸਰਾਂ ਗੋਸਟਿ ਕਰਨਿ ਸਭੇ ਉਠਿ ਆਈ। ਪੁਛੇ ਜੋਗੀ ਭੰਗਰਨਾਥੁ ਤੁਹਿ ਦੁਧ ਵਿਚਿ ਕਿਉ ਕਾਂਜੀ ਪਾਈ। ਫਿਟਿਆ ਚਾਟਾ ਦੁਧ ਦਾ ਰਿੜਕਿਆ ਮਖਣੁ ਹਥਿ ਨ ਆਈ। ਭੇਖ ਉਤਾਰਿ ਉਦਾਸਿ ਦਾ ਵਤਿ ਕਿਉ ਸੰਸਾਰੀ ਰੀਤਿ ਚਲਾਈਂ। ਨਾਨਕ ਆਖੇ ਭੰਗਰਿਨਾਥ ਤੇਰੀ ਮਾਉ ਕੁਚਜੀ ਆਹੀ। ਭਾਂਡਾ ਧੋਇ ਨ ਜਾਤਿਓਨਿ ਭਾਇ ਕੁਚਜੇ ਫੁਲੁ ਸੜਾਈ। ਹੋਇ ਅਤੀਤੁ ਗ੍ਰਿਹਸਤਿ ਤਜਿ ਫਿਰਿ ਉਨਹੁ ਕੇ ਘਰਿ ਮੰਗਣਿ ਜਾਈ। ਬਿਨੁ ਦਿਤੇ ਕਛੁ ਹਥਿ ਨ ਆਈ ॥੪੦॥

khādhī khuṇas jogīsarān gosaṭ karan sabhe uṭh āī | puchhe jogī bhaṅgaranāth tuh dudh vich kiu kāñjī pāī | phiṭiā chāṭā dudh dā riṛakiā makhaṇ hath na āī | bhekh utār udās dā vat kiu sansārī rīt chalāīn | nānak ākhe bhaṅgarināth terī māu kuchajī āhī | bhāṇḍā dhoi na jātion bhāi kuchaje phul saṛāī | hoi atīt grihasat taj phir unahu ke ghar maṅgaṇ jāī | bin dite kachh hath na āī |40|

Eaten up with resentment, the yogi lords all rose to hold a debate. The yogi Bhangarnath asked, 'Why have you put sour buttermilk into milk? Your curdled churning means the butter will never come to hand. Having taken off the traveller's clothes, why do you take up the life of a householder again?' Nanak replied, 'Bhangarnath, your own mother was unskilled. She did not wash the vessel clean, and by her carelessness spoiled the cream of the milk. Having given up the world and left the household, you go begging back at those same households — and without what others give, nothing comes to your hand.'

ਇਹਿ ਸੁਣਿ ਬਚਨ ਜੋਗੀਸਰਾਂ ਮਾਰਿ ਕਿਲਕ ਬਹੁ ਰੂਇ ਉਠਾਈ। ਖਟਿ ਦਰਸਨ ਕਉ ਖੇਦਿਆ ਕਲਿਜੁਗਿ ਨਾਨਕ ਬੇਦੀ ਆਈ। ਸਿਧਿ ਬੋਲਨਿ ਸਭਿ ਅਵਖਧੀਆ ਤੰਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰ ਕੀ ਧੁਨੋ ਚੜ੍ਹਾਈ। ਰੂਪ ਵਟਾਏ ਜੋਗੀਆਂ ਸਿੰਘ ਬਾਘਿ ਬਹੁ ਚਲਿਤਿ ਦਿਖਾਈ। ਇਕਿ ਪਰਿ ਕਰਿ ਕੈ ਉਡਰਨਿ ਪੰਖੀ ਜਿਵੈ ਰਹੇ ਲੀਲਾਈ। ਇਕ ਨਾਗ ਹੋਇ ਪਉਣ ਛੋੜਿਆ ਇਕਨਾ ਵਰਖਾ ਅਗਨਿ ਵਸਾਈ। ਤਾਰੇ ਤੋੜੇ ਭੰਗਰਿਨਾਥ ਇਕ ਚੜਿ ਮਿਰਗਾਨੀ ਜਲੁ ਤਰਿ ਜਾਈ। ਸਿਧਾ ਅਗਨਿ ਨ ਬੁਝੈ ਬੁਝਾਈ ॥੪੧॥

ih suṇ bachan jogīsarān mār kilak bahu rūi uṭhāī | khaṭ darasan kau khediā kalijug nānak bedī āī | sidh bolan sabh avakhadhīā tantr mantr kī dhuno chaṛhāī | rūp vaṭāe jogīān siṅgh bāgh bahu chalit dikhāī | ik par kar kai uḍaran paṅkhī jivai rahe līlāī | ik nāg hoi pauṇ chhoṛiā ikanā varakhā agan vasāī | tāre toṛe bhaṅgarināth ik chaṛ miragānī jal tar jāī | sidhā agan na bujhai bujhāī |41|

Hearing these words, the yogi lords set up a great, howling clamour. They drove at the rival of the six schools: 'In the dark age, Nanak of the Bedi family has come.' The Siddhas chanted all their spells, raising the sound of magic words. The yogis changed their shapes, showing themselves as lions and tigers in many tricks. Some grew wings and flew off like birds playing in the sky. One became a snake and hissed out wind; some rained down fire. Bhangarnath plucked at the stars; one rode a deerskin across the water. But the Siddhas' fire could not be put out by any putting-out.

ਸਿਧਿ ਬੋਲਨਿ ਸੁਣਿ ਨਾਨਕਾ ਤੁਹਿ ਜਗ ਨੋ ਕਰਾਮਾਤਿ ਦਿਖਾਈ। ਕੁਝੁ ਵਿਖਾਲੇਂ ਅਸਾਂ ਨੋ ਤੁਹਿ ਕਿਉਂ ਢਿਲ ਅਵੇਹੀ ਲਾਈ। ਬਾਬਾ ਬੋਲੇ ਨਾਥ ਜੀ ਅਸਿ ਤੇ ਵੇਖਣਿ ਜੋਗੀ ਵਸਤੁ ਨ ਕਾਈ। ਗੁਰੁ ਸੰਗਤਿ ਬਾਣੀ ਬਿਨਾ ਦੂਜੀ ਓਟ ਨਹੀ ਹੈ ਰਾਈ। ਸਿਵ ਰੂਪੀ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਚਲੇ ਨਾਹੀ ਧਰਤਿ ਚਲਾਈ। ਸਿਧਿ ਤੰਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰਿ ਕਰਿ ਝੜਿ ਪਏ ਸਬਦਿ ਗੁਰੂ ਕੇ ਕਲਾ ਛਪਾਈ। ਦਦੇ ਦਾਤਾ ਗੁਰੂ ਹੈ ਕਕੇ ਕੀਮਤ ਕਿਨੈ ਨ ਪਾਈ। ਸੋ ਦੀਨ ਨਾਨਕ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸਰਣਾਈ ॥੪੨॥

sidh bolan suṇ nānakā tuh jag no karāmāt dikhāī | kujh vikhālen asān no tuh kiun ḍhil avehī lāī | bābā bole nāth jī as te vekhaṇ jogī vasat na kāī | gur saṅgat bāṇī binā dūjī oṭ nahī hai rāī | siv rūpī karatā purakh chale nāhī dharat chalāī | sidh tantr mantr kar jhaṛ pae sabad gurū ke kalā chhapāī | dade dātā gurū hai kake kīmat kinai na pāī | so dīn nānak satigur saraṇāī |42|

The Siddhas said, 'Listen, Nanak — you have shown the world a wonder. Show us something too. Why do you hold back?' Baba said, 'Honoured masters, we yogis have nothing worth showing. Without the Guru, the sangat and Gurbani, there is no other support, not a hair's worth. The Creator, in the form of Shiva, does not move — it is the earth he sets moving. The Siddhas' magic and spells fell away, their power hidden by the Guru's Word. One letter stands for the Giver, the Guru; another for the price no one has ever found. That humble Nanak takes shelter in the True Guru.'

ਬਾਬਾ ਬੋਲੇ ਨਾਥ ਜੀ ਸਬਦੁ ਸੁਨਹੁ ਸਚੁ ਮੁਖਹੁ ਅਲਾਈ। ਬਾਝੋ ਸਚੇ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋਰੁ ਕਰਾਮਾਤਿ ਅਸਾਂ ਤੇ ਨਾਹੀ। ਬਸਤਰਿ ਪਹਿਰੌ ਅਗਨਿ ਕੈ ਬਰਫ ਹਿਮਾਲੇ ਮੰਦਰੁ ਛਾਈ। ਕਰੌ ਰਸੋਈ ਸਾਰਿ ਦੀ ਸਗਲੀ ਧਰਤੀ ਨਥਿ ਚਲਾਈ। ਏਵਡੁ ਕਰੀ ਵਿਥਾਰ ਕਉ ਸਗਲੀ ਧਰਤੀ ਨਥਿ ਚਲਾਈ। ਤੋਲੀ ਧਰਤਿ ਅਕਾਸਿ ਦੁਇ ਪਿਛੇ ਛਾਬੇ ਟੰਕੁ ਚੜਾਈ। ਇਹਿ ਬਲੁ ਰਖਾ ਆਪਿ ਵਿਚਿ ਜਿਸੁ ਆਖਾ ਤਿਸੁ ਪਾਸਿ ਕਰਾਈ। ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਬਿਨੁ ਬਾਦਰਿ ਛਾਈ ॥੪੩॥

bābā bole nāth jī sabad sunahu sach mukhahu alāī | bājho sache nām de hor karāmāt asān te nāhī | basatar pahirau agan kai baraph himāle mandar chhāī | karau rasoī sār dī sagalī dharatī nath chalāī | evaḍ karī vithār kau sagalī dharatī nath chalāī | tolī dharat akās dui pichhe chhābe ṭaṅk chaṛāī | ih bal rakhā āp vich jis ākhā tis pās karāī | sat nām bin bādar chhāī |43|

Baba said, 'Honoured masters, hear the Word — I speak only truth. Apart from the True Name we have no other wonder. I could wear a robe of fire and build my house on the Himalayan snow; I could cook a meal of iron, and lead the whole earth by a rein; I could stretch myself so wide as to harness the whole earth and drive it; I could weigh earth and sky together and lift them on a scale-pan against a single coin; I could keep such power in myself and pass it on to anyone I named. But without the True Name it is all a passing shadow of cloud.'

ਬਾਬੇ ਕੀਤੀ ਸਿਧਿ ਗੋਸਟਿ ਸਬਦਿ ਸਾਂਤਿ ਸਿਧਾਂ ਵਿਚਿ ਆਈ। ਜਿਣਿ ਮੇਲਾ ਸਿਵਰਾਤਿ ਦਾ ਖਟ ਦਰਸਨਿ ਆਦੇਸਿ ਕਰਾਈ। ਸਿਧਿ ਬੋਲਨਿ ਸੁਭਿ ਬਚਨਿ ਧਨੁ ਨਾਨਕ ਤੇਰੀ ਵਡੀ ਕਮਾਈ। ਵਡਾ ਪੁਰਖੁ ਪਰਗਟਿਆ ਕਲਿਜੁਗਿ ਅੰਦਰਿ ਜੋਤਿ ਜਗਾਈ। ਮੇਲਿਓ ਬਾਬਾ ਉਠਿਆ ਮੁਲਤਾਨੇ ਦੀ ਜਾਰਤਿ ਜਾਈ। ਅਗੋਂ ਪੀਰ ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਦੁਧਿ ਕਟੋਰਾ ਭਰਿ ਲੈ ਆਈ। ਬਾਬੇ ਕਢਿ ਕਰਿ ਬਗਲ ਤੇ ਚੰਬੇਲੀ ਦੁਧਿ ਵਿਚਿ ਮਿਲਾਈ। ਜਿਉ ਸਾਗਰਿ ਵਿਚਿ ਗੰਗ ਸਮਾਈ ॥੪੪॥

bābe kītī sidh gosaṭ sabad sānt sidhān vich āī | jiṇ melā sivarāt dā khaṭ darasan ādes karāī | sidh bolan subh bachan dhan nānak terī vaḍī kamāī | vaḍā purakh paragaṭiā kalijug andar jot jagāī | melio bābā uṭhiā mulatāne dī jārat jāī | agon pīr mulatān de dudh kaṭorā bhar lai āī | bābe kaḍh kar bagal te chambelī dudh vich milāī | jiu sāgar vich gaṅg samāī |44|

Baba held the discussion with the masters, and by the Word peace came among the Siddhas. He won the Shivratri fair, and the six schools offered him their salute. The Siddhas spoke fair words: 'Blessed, Nanak, is your great earning. A great one has appeared, kindling light in the dark age.' Saying farewell, Baba rose and set out on the journey to Multan. There the Muslim masters of Multan came to meet him with a cup brimming full of milk. Baba drew a jasmine flower from under his arm and set it on the milk — as the Ganga merges into the sea, so he took his place, adding to the fullness without spilling a drop.

ਜਾਰਤਿ ਕਰਿ ਮੁਲਤਾਨ ਦੀ ਫਿਰਿ ਕਰਤਾਰਿਪੁਰੇ ਨੋ ਆਇਆ। ਚੜ੍ਹੇ ਸਵਾਈ ਦਿਹਿ ਦਿਹੀ ਕਲਿਜੁਗਿ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ। ਵਿਣੁ ਨਾਵੈ ਹੋਰੁ ਮੰਗਣਾ ਸਿਰਿ ਦੁਖਾਂ ਦੇ ਦੁਖ ਸਬਾਇਆ। ਮਾਰਿਆ ਸਿਕਾ ਜਗਤਿ ਵਿਚਿ ਨਾਨਕ ਨਿਰਮਲ ਪੰਥੁ ਚਲਾਇਆ। ਥਾਪਿਆ ਲਹਿਣਾ ਜੀਂਵਦੇ ਗੁਰਿਆਈ ਸਿਰਿ ਛਤ੍ਰੁ ਫਿਰਾਇਆ। ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਮਿਲਾਇ ਕੈ ਸਤਿਗੁਰ ਨਾਨਕਿ ਰੂਪੁ ਵਟਾਇਆ। ਲਖਿ ਨ ਕੋਈ ਸਕਈ ਆਚਰਜੇ ਆਚਰਜੁ ਦਿਖਾਇਆ। ਕਾਇਆ ਪਲਟਿ ਸਰੂਪੁ ਬਣਾਇਆ ॥੪੫॥

jārat kar mulatān dī phir karatāripure no āiā | chaṛhe savāī dih dihī kalijug nānak nām dhiāiā | viṇ nāvai hor maṅgaṇā sir dukhān de dukh sabāiā | māriā sikā jagat vich nānak niramal panth chalāiā | thāpiā lahiṇā jīnvade guriāī sir chhatr phirāiā | jotī jot milāi kai satigur nānak rūp vaṭāiā | lakh na koī sakaī ācharaje ācharaj dikhāiā | kāiā palaṭ sarūp baṇāiā |45|

After the visit to Multan, Baba came back to Kartarpur. Day by day his glory rose higher: in the dark age Nanak meditated on the Name. To ask for anything but the Name is to bring sorrow on sorrow down on your own head. He struck his coin in the world, and Nanak set the spotless Path going. He installed Lahina — Guru Angad — in his own lifetime, waving the canopy of Guruship over his head. Merging his light into his light, the True Guru Nanak changed his form. No one could grasp it — a wonder of wonders he showed. Changing the body, he made a new form.

ਸੋ ਟਿਕਾ ਸੋ ਛਤ੍ਰੁ ਸਿਰਿ ਸੋਈ ਸਚਾ ਤਖਤੁ ਟਿਕਾਈ। ਗੁਰ ਨਾਨਕ ਹੰਦੀ ਮੁਹਰਿ ਹਥਿ ਗੁਰ ਅੰਗਦ ਦੀ ਦੋਹੀ ਫਿਰਾਈ। ਦਿਤਾ ਛੋੜਿ ਕਰਤਾਰਪੁਰੁ ਬੈਠਿ ਖਡੂਰੇ ਜੋਤਿ ਜਗਾਈ। ਜੰਮੇ ਪੂਰਬਿ ਬੀਜਿਆ ਵਿਚਿ ਵਿਚਿ ਹੋਰੁ ਕੂੜੀ ਚਤੁਰਾਈ। ਲਹਣੇ ਪਾਈ ਨਾਨਕੋ ਦੇਣੀ ਅਮਰਦਾਸਿ ਘਰਿ ਆਈ। ਗੁਰੁ ਬੈਠਾ ਅਮਰੁ ਸਰੂਪ ਹੋਇ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਾਈ ਦਾਤਿ ਇਲਾਹੀ। ਫੇਰਿ ਵਸਾਇਆ ਗੋਇੰਦਵਾਲੁ ਅਚਰਜੁ ਖੇਲੁ ਨ ਲਖਿਆ ਜਾਈ। ਦਾਤਿ ਜੋਤਿ ਖਸਮੈ ਵਡਿਆਈ ॥੪੬॥

so ṭikā so chhatr sir soī sachā takhat ṭikāī | gur nānak handī muhar hath gur aṅgad dī dohī phirāī | ditā chhoṛ karatārapur baiṭh khaḍūre jot jagāī | jamme pūrab bījiā vich vich hor kūṛī chaturāī | lahaṇe pāī nānako deṇī amaradās ghar āī | gur baiṭhā amar sarūp hoi guramukh pāī dāt ilāhī | pher vasāiā goindavāl acharaj khel na lakhiā jāī | dāt jot khasamai vaḍiāī |46|

The same mark, the same canopy over the head, the same true throne now set in place. With Guru Nanak's own seal in hand, the proclamation of Guru Angad went out. Leaving Kartarpur, he sat at Khadur and kindled the light there. What had been sown before now sprang up; everything else was false cleverness. What Lahina had received from Nanak, that gift now came to the house of Amardas. Guru Amardas sat as the very form of the everlasting One, and the Gurmukh received the gift of God. Then Goindwal was founded — a wonderful play that cannot be grasped. The gift, the light and the greatness are the Master's own.

ਦਿਚੈ ਪੂਰਬਿ ਦੇਵਣਾ ਜਿਸ ਦੀ ਵਸਤੁ ਤਿਸੈ ਘਰਿ ਆਵੈ। ਬੈਠਾ ਸੋਢੀ ਪਾਤਿਸਾਹੁ ਰਾਮਦਾਸੁ ਸਤਿਗੁਰੂ ਕਹਾਵੈ। ਪੂਰਨੁ ਤਾਲੁ ਖਟਾਇਆ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰਿ ਵਿਚਿ ਜੋਤਿ ਜਗਾਵੈ। ਉਲਟਾ ਖੇਲੁ ਖਸੰਮ ਦਾ ਉਲਟੀ ਗੰਗ ਸਮੁੰਦ੍ਰਿ ਸਮਾਵੈ। ਦਿਤਾ ਲਈਯੇ ਆਪਣਾ ਅਣਿਦਿਤਾ ਕਛੁ ਹਥਿ ਨ ਆਵੈ। ਫਿਰਿ ਆਈ ਘਰਿ ਅਰਜਣੇ ਪੁਤੁ ਸੰਸਾਰੀ ਗੁਰੂ ਕਹਾਵੈ। ਜਾਣਿ ਨ ਦੇਸਾਂ ਸੋਢੀਓਂ ਹੋਰਸਿ ਅਜਰੁ ਨ ਜਰਿਆ ਜਾਵੈ। ਘਰ ਹੀ ਕੀ ਵਥੁ ਘਰੇ ਰਹਾਵੈ ॥੪੭॥

dichai pūrab devaṇā jis dī vasat tisai ghar āvai | baiṭhā soḍhī pātisāhu rāmadās satigurū kahāvai | pūran tāl khaṭāiā ammritasar vich jot jagāvai | ulaṭā khel khasamm dā ulaṭī gaṅg samundr samāvai | ditā laīye āpaṇā aṇiditā kachh hath na āvai | phir āī ghar arajaṇe put sansārī gurū kahāvai | jāṇ na desān soḍhīon horas ajar na jariā jāvai | ghar hī kī vath ghare rahāvai |47|

What was destined before must be given, and the thing goes home to the one it belongs to. The Sodhi king sat on the throne — Ramdas, called the True Guru. He had the great pool dug and kindled the light at Amritsar. This is the upside-down play of the Master: the Ganga turned back to merge into the sea. You receive back only what is truly your own; without the gift, nothing comes to hand. Then it came to the house of Arjan — the son called the Guru of the world. 'I will not let it pass out of the Sodhis' — no one else could bear that unbearable weight. The treasure of the house stays home inside the house.

ਪੰਜਿ ਪਿਆਲੇ ਪੰਜ ਪੀਰ ਛਠਮੁ ਪੀਰੁ ਬੈਠਾ ਗੁਰੁ ਭਾਰੀ। ਅਰਜਨੁ ਕਾਇਆ ਪਲਟਿ ਕੈ ਮੂਰਤਿ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਵਾਰੀ। ਚਲੀ ਪੀੜੀ ਸੋਢੀਆ ਰੂਪੁ ਦਿਖਾਵਣਿ ਵਾਰੋ ਵਾਰੀ। ਦਲਿ ਭੰਜਨ ਗੁਰੁ ਸੂਰਮਾ ਵਡ ਜੋਧਾ ਬਹੁ ਪਰਉਪਕਾਰੀ। ਪੁਛਨਿ ਸਿਖ ਅਰਦਾਸਿ ਕਰਿ ਛਿਅ ਮਹਲਾਂ ਤਕਿ ਦਰਸੁ ਨਿਹਾਰੀ। ਅਗਮ ਅਗੋਚਰ ਸਤਿਗੁਰੂ ਬੋਲੇ ਮੁਖ ਤੇ ਸੁਣਹੁ ਸੰਸਾਰੀ। ਕਲਿਜੁਗੁ ਪੀੜੀ ਸੋਢੀਆਂ ਨਿਹਚਲ ਨੀਂਵ ਉਸਾਰਿ ਖਲਾਰੀ। ਜੁਗਿ ਜੁਗਿ ਸਤਿਗੁਰੁ ਧਰੇ ਅਵਤਾਰੀ ॥੪੮॥

pañj piāle pañj pīr chhaṭham pīr baiṭhā gur bhārī | arajan kāiā palaṭ kai mūrat harigobind savārī | chalī pīṛī soḍhīā rūp dikhāvaṇ vāro vārī | dal bhañjan gur sūramā vaḍ jodhā bahu paraupakārī | puchhan sikh aradās kar chhia mahalān tak daras nihārī | agam agochar satigurū bole mukh te suṇahu sansārī | kalijug pīṛī soḍhīān nihachal nīnv usār khalārī | jug jug satigur dhare avatārī |48|

Five cups, five masters — and now the sixth master sat, the great Guru. Changing the body of Arjan, the form of Hargobind was made ready. The line of the Sodhis went on, showing its face turn after turn. The Guru is a hero who shatters armies, a great warrior and a great doer of good. When the Sikhs ask in prayer, they gaze on the sight of six Masters in one. The unreachable, unknowable True Guru speaks: 'Listen, O world.' The dark age, and the line of the Sodhis, he set on a firm, unshakable footing. Age after age, the True Guru takes form among us.

ਸਤਿਜੁਗਿ ਸਤਿਗੁਰ ਵਾਸਦੇਵ ਵਵਾ ਵਿਸਨਾ ਨਾਮੁ ਜਪਾਵੈ। ਦੁਆਪਰਿ ਸਤਿਗੁਰ ਹਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹਾਹਾ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਜਪਾਵੈ। ਤੇਤੇ ਸਤਿਗੁਰ ਰਾਮ ਜੀ ਰਾਰਾ ਰਾਮ ਜਪੇ ਸੁਖੁ ਪਾਵੈ। ਕਲਿਜੁਗਿ ਨਾਨਕ ਗੁਰ ਗੋਬਿੰਦ ਗਗਾ ਗੋਬਿੰਦ ਨਾਮੁ ਅਲਾਵੈ। ਚਾਰੇ ਜਾਗੇ ਚਹੁ ਜੁਗੀ ਪੰਚਾਇਣ ਵਿਚਿ ਜਾਇ ਸਮਾਵੈ। ਚਾਰੋ ਅਛਰ ਇਕੁ ਕਰਿ ਵਾਹਗੁਰੂ ਜਪੁ ਮੰਤ੍ਰੁ ਜਪਾਵੈ। ਜਹਾ ਤੇ ਉਪਜਿਆ ਫਿਰਿ ਤਹਾ ਸਮਾਵੈ ॥੪੯॥੧॥

satijug satigur vāsadev vavā visanā nām japāvai | duāpar satigur harīkrishan hāhā har har nām japāvai | tete satigur rām jī rārā rām jape sukh pāvai | kalijug nānak gur gobind gagā gobind nām alāvai | chāre jāge chahu jugī pañchāiṇ vich jāi samāvai | chāro achhar ik kar vāhagurū jap mantr japāvai | jahā te upajiā phir tahā samāvai |49|1|

In the first age, the Age of Truth, the True Guru was Vasudev — V for Vishnu, whose Name he had people chant. In the third age the True Guru was Hari-Krishna — H for Hari, the Name he had them chant. In the second age the True Guru was Ram — R for Ram, whose remembrance brings peace. In the dark age it is Nanak, Guru Gobind — G for Gobind, the Name now sounded. The four have risen through the four ages, and go to merge into the One who holds them all. Putting those four letters together into one — Waheguru — he has us say this name of praise. And from wherever it arose, there it merges once more.

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥

ik oankaar satigur prasād |

One Creator. Known by the grace of the True Guru.